Μετρό Κυψέλης: Γνώριζαν τους κινδύνους, συνέχισαν τα έργα – Οκτώ μήνες χωρίς απαντήσεις για τις ζημιές στα κτίρια

Σοβαρά ερωτήματα για την ασφάλεια των κατοίκων της Κυψέλης, την εποπτεία των έργων της Γραμμής 4 του Μετρό και τις ευθύνες των αρμόδιων φορέων προκαλούν τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στη συνέντευξη Τύπου του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών.

Οι αποκαλύψεις για επανειλημμένες διακοπές του μετροπόντικα, οι καταγγελίες για προειδοποιήσεις που δεν εισακούστηκαν και η συνεχιζόμενη εκκρεμότητα των αποζημιώσεων συνθέτουν μια υπόθεση που υπερβαίνει πλέον τα όρια ενός τεχνικού προβλήματος.

Οκτώ μήνες μετά την εμφάνιση των σοβαρών προβλημάτων σε κτίρια της Κυψέλης, οι κάτοικοι εξακολουθούν να ζητούν σαφείς απαντήσεις, αξιόπιστους ελέγχους και συγκεκριμένες δεσμεύσεις για την αποκατάσταση των ζημιών που συνδέουν με την κατασκευή της Γραμμής 4 του Μετρό.

Το δημοσίευμα της «Εφημερίδας των Συντακτών» της 13ης Οκτωβρίου αναδεικνύει μια ιδιαίτερα κρίσιμη διάσταση: σύμφωνα με όσα παρουσιάστηκαν στη συνέντευξη Τύπου, ο επικεφαλής της κατασκευαστικής ΑΒΑΞ, Κωνσταντίνος Μιτζάλης, αποκάλυψε ότι ο μετροπόντικας είχε σταματήσει άλλες τέσσερις φορές μέσα σε έναν μήνα, από τα τέλη Μαρτίου έως τα τέλη Απριλίου 2026, πριν από την εμπλοκή του στις 8 Μαΐου.

Η συγκεκριμένη αναφορά αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για το εάν είχαν εντοπιστεί εγκαίρως οι τεχνικοί κίνδυνοι, ποια μέτρα είχαν ληφθεί και με ποια κριτήρια αποφασίστηκε η συνέχιση των εργασιών.

Οι προειδοποιήσεις, οι ρωγμές και τα αναπάντητα ερωτήματα

Κατά τη συνέντευξη Τύπου, ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστος Δήμας, υποστήριξε ότι η τοποθέτηση του μετροπόντικα μέσα από έναν πυκνοκατοικημένο οικιστικό ιστό, με παλαιά και μικρά κτίρια, εγκυμονεί σημαντικούς κινδύνους. Η αναγνώριση αυτή καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη να διευκρινιστεί ποια προληπτικά μέτρα είχαν εφαρμοστεί πριν εμφανιστούν οι ζημιές.

Ιδιαίτερο βάρος έχουν και οι αναφορές στις προειδοποιήσεις του καθηγητή του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου Robert Mair, ο οποίος, σύμφωνα με το δημοσίευμα, είχε επισημάνει από το 2019-2023 πιθανούς κινδύνους που σχετίζονται με τη διέλευση του μετροπόντικα και τις επιπτώσεις της σε κτίρια της περιοχής.

Οι συγκεκριμένες επισημάνσεις επαναφέρουν στο προσκήνιο το ζήτημα της προληπτικής τεχνικής αξιολόγησης. Το κρίσιμο δεν είναι μόνο εάν είχαν καταγραφεί οι κίνδυνοι, αλλά και εάν οι αρμόδιοι είχαν προχωρήσει στις αναγκαίες ενέργειες για την αντιμετώπισή τους.

Παράλληλα, η εικόνα των κτιρίων με εμφανείς ρωγμές και οι μαρτυρίες κατοίκων για την κατάσταση των ακινήτων τους ενισχύουν την ανάγκη για ανεξάρτητη τεχνική αποτίμηση, με διαφανή παρουσίαση των πορισμάτων και σαφή προσδιορισμό των ευθυνών, όπου αυτές τεκμηριώνονται.

Από τα 87 κτίρια στους 35 ελέγχους – Το ζήτημα της ασφάλειας

Ένα ακόμη σημείο που προκαλεί προβληματισμό αφορά τον αριθμό των κτιρίων που βρίσκονται υπό παρακολούθηση.

Σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στη συνέντευξη Τύπου, στην «κόκκινη ζώνη» επιρροής του μετροπόντικα περιλαμβάνονται 87 κτίρια. Ωστόσο, όπως διευκρινίστηκε, από αυτά αποφασίστηκε να ελεγχθούν 35, καθώς για τα υπόλοιπα είχε προηγηθεί παρακολούθηση.

Η διαφοροποίηση αυτή χρειάζεται επαρκή τεχνική τεκμηρίωση, ώστε να μην παραμένει καμία αμφιβολία για την ασφάλεια των κατοίκων και την καταλληλότητα των κτιρίων.

Ακόμη μεγαλύτερη σημασία αποκτά η αναφορά ότι το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας είχε λάβει εντολή να πραγματοποιήσει επανελέγχους σε 14 κτίρια, με το υπουργείο να υποστηρίζει ότι οι σχετικές διαδικασίες προχωρούν.

Για τους κατοίκους, πάντως, το ζήτημα δεν περιορίζεται στον αριθμό των αυτοψιών. Αφορά την πρόσβαση στα αποτελέσματα, την αξιοπιστία των ελέγχων και την έγκαιρη αντιμετώπιση ενδεχόμενων κινδύνων για ανθρώπους που εξακολουθούν να ζουν δίπλα στο εργοτάξιο.

Αποζημιώσεις και αποκατάσταση: Οι εκκρεμότητες παραμένουν

Στη συνέντευξη Τύπου, ο υπουργός Υποδομών αναφέρθηκε στην ανάγκη να προχωρήσουν οι διαδικασίες αποκατάστασης των κτιρίων και να αντιμετωπιστούν οι ζημιές που έχουν καταγραφεί.

Ωστόσο, η απουσία σαφούς και δεσμευτικού χρονοδιαγράμματος για την ολοκλήρωση των παρεμβάσεων και την καταβολή αποζημιώσεων εξακολουθεί να αποτελεί βασικό σημείο αντιπαράθεσης.

Η Πρωτοβουλία Κατοίκων Κυψέλης έχει επανειλημμένα αναδείξει την ανάγκη ουσιαστικής προστασίας των ιδιοκτητών και ενοίκων, ζητώντας να μη μεταφερθεί στους πολίτες το οικονομικό και κοινωνικό κόστος των προβλημάτων που εμφανίστηκαν κατά την εκτέλεση ενός μεγάλου δημόσιου έργου.

Η παρέμβαση Δούκα και η ευθύνη της Πολιτείας

Στο πλευρό των κατοίκων έχει τοποθετηθεί ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας, ο οποίος συμμετείχε στη συνέντευξη Τύπου της Πρωτοβουλίας Κατοίκων Κυψέλης στις 28 Σεπτεμβρίου, αναδεικνύοντας την ανάγκη προστασίας των πολιτών και αντιμετώπισης των συνεπειών από τα έργα.

Η παρουσία του δημάρχου, μαζί με τον νομικό εκπρόσωπο των κατοίκων Θανάση Καμπαγιάννη και τον καθηγητή Δημήτρη Καλιαμπάκο, ανέδειξε την κοινωνική, νομική και τεχνική διάσταση της υπόθεσης.

Η δημοτική αρχή της Αθήνας έχει θέσει στο επίκεντρο την ανάγκη να διασφαλιστεί ότι η κατασκευή ενός έργου στρατηγικής σημασίας για την πρωτεύουσα δεν θα πραγματοποιηθεί εις βάρος της ασφάλειας, της περιουσίας και της καθημερινότητας των κατοίκων.

Άλλωστε, η αναγκαιότητα της Γραμμής 4 του Μετρό δεν αμφισβητείται. Αυτό που τίθεται υπό έλεγχο είναι ο τρόπος υλοποίησης του έργου, η επάρκεια των μέτρων πρόληψης και η αποτελεσματικότητα των μηχανισμών εποπτείας.

Το υπουργείο οφείλει συγκεκριμένες απαντήσεις

Οι αποκαλύψεις για τις προηγούμενες διακοπές του μετροπόντικα, σε συνδυασμό με τις καταγεγραμμένες προειδοποιήσεις και τις ζημιές που έχουν αναφερθεί, καθιστούν αναγκαία τη δημοσιοποίηση των τεχνικών στοιχείων και των πρωτοκόλλων επανεκκίνησης του μηχανήματος.

Το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, η Ελληνικό Μετρό και οι εμπλεκόμενοι κατασκευαστικοί φορείς καλούνται να αποσαφηνίσουν πότε διαπιστώθηκαν τα προβλήματα, ποιες τεχνικές αξιολογήσεις πραγματοποιήθηκαν και ποιος ενέκρινε τη συνέχιση των εργασιών.

Παράλληλα, απαιτούνται συγκεκριμένες δεσμεύσεις για την ολοκλήρωση των ελέγχων, την αποκατάσταση των ζημιών και την αποζημίωση των πληγέντων, με διαδικασίες που θα μπορούν να παρακολουθούν οι ίδιοι οι κάτοικοι.

Οκτώ μήνες μετά την εκδήλωση των προβλημάτων, η Κυψέλη εξακολουθεί να περιμένει απαντήσεις. Και όσο οι τεχνικές εκκρεμότητες παραμένουν, τόσο εντείνεται η πίεση προς την πολιτική ηγεσία του υπουργείου να παρουσιάσει ένα πλήρες, δημόσιο και δεσμευτικό σχέδιο για την ασφάλεια των κτιρίων και την αποκατάσταση των ζημιών.