Πίσω έκανε η κυβέρνηση για τους servicers: Αποσύρθηκε το άρθρο 23 μετά τις αντιδράσεις για τους πλειστηριασμούς

Σε απόσυρση της επίμαχης διάταξης που θα επέτρεπε στις τράπεζες και στους servicers να προχωρούν σε αναγκαστική εκτέλεση με βάση ιδιωτικές συμβάσεις ρύθμισης οφειλών υποχρεώθηκε πολιτικά η κυβέρνηση, μετά τις έντονες αντιδράσεις της αντιπολίτευσης, των δικηγορικών συλλόγων και φορέων υπεράσπισης των δικαιωμάτων των πολιτών.

Η απόσυρση του άρθρου 23 από το νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ανακοινώθηκε την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου, στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή, από τον υφυπουργό Δημήτρη Μαρκόπουλο. Είχε προηγηθεί σφοδρή αντιπαράθεση για τις συνέπειες της ρύθμισης στην προστασία των δανειοληπτών.

Η διάταξη προέβλεπε ότι οι συμβάσεις ρύθμισης οφειλών με τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων θα αποκτούσαν ισχύ εκτελεστού τίτλου. Στην πράξη, αυτό θα επέτρεπε στους πιστωτές, εφόσον συνέτρεχαν οι νόμιμες προϋποθέσεις, να κινούν διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης χωρίς να χρειάζεται προηγουμένως η έκδοση διαταγής πληρωμής.

Ηχηρές αντιδράσεις για τα δικαιώματα των δανειοληπτών

Καθοριστικές υπήρξαν οι παρεμβάσεις των δικηγορικών συλλόγων, οι οποίοι προειδοποίησαν ότι η προτεινόμενη ρύθμιση θα αποδυνάμωνε τις δικονομικές εγγυήσεις των οφειλετών, δημιουργώντας πρόσθετους κινδύνους για την προστασία της περιουσίας τους.

Στο ίδιο πλαίσιο, η Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου είχε επισημάνει ότι οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων είναι ιδιωτικές επιχειρήσεις και όχι δημόσιες αρχές. Είχε μάλιστα θέσει σοβαρά ζητήματα συμβατότητας της διάταξης με τις συνταγματικές εγγυήσεις δικαστικής προστασίας, την αρχή της ισότητας και τις προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.

Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε και η ένσταση για τον μονομερή προσδιορισμό του ανεξόφλητου υπολοίπου από τον πιστωτή ή τον διαχειριστή της απαίτησης, χωρίς επαρκείς εγγυήσεις ανεξάρτητης επαλήθευσης πριν από την αναγκαστική εκτέλεση.

ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ κατά της διάταξης – Η κυβερνητική υποχώρηση

Το ΠΑΣΟΚ είχε ασκήσει έντονη κριτική στην κυβερνητική πρωτοβουλία, με τον Νίκο Ανδρουλάκη να κατηγορεί την κυβέρνηση ότι βρίσκεται στην πλευρά των funds και των servicers αντί να προστατεύει τους πολίτες που αδυνατούν να ανταποκριθούν στις δανειακές τους υποχρεώσεις.

Μετά την ανακοίνωση της απόσυρσης, η Μιλένα Αποστολάκη χαρακτήρισε την εξέλιξη ενδεικτική του τρόπου με τον οποίο νομοθετεί η κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι αρχικά προωθεί ρυθμίσεις υπέρ των ισχυρών και στη συνέχεια αναγκάζεται να υποχωρήσει υπό την πίεση των αντιδράσεων. Παράλληλα, το ΠΑΣΟΚ επανέφερε το αίτημά του να συζητηθεί η πρόταση νόμου που έχει καταθέσει για το ιδιωτικό χρέος.

Από την πλευρά του ΣΥΡΙΖΑ, ο Νίκος Παππάς απέδωσε την απόσυρση στις κινητοποιήσεις και τις παρεμβάσεις εντός και εκτός Βουλής, ενώ αντίστοιχες αντιρρήσεις είχαν εκφράσει και άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Ο υφυπουργός Οικονομικών Δημήτρης Μαρκόπουλος, επιχειρώντας να υπερασπιστεί την κυβερνητική επιλογή, υποστήριξε ότι στόχος του νομοσχεδίου είναι η αυστηρότερη εποπτεία των servicers και κατηγόρησε την αντιπολίτευση ότι δημιουργεί παραπλανητικές εντυπώσεις γύρω από τη συγκεκριμένη διάταξη.

Τι αλλάζει μετά την απόσυρση

Με την απόσυρση του άρθρου 23, δεν προχωρά η επέκταση της ισχύος εκτελεστού τίτλου στις απευθείας συμβάσεις ρύθμισης μεταξύ δανειοληπτών και τραπεζών ή servicers, όπως προβλεπόταν στο αρχικό σχέδιο.

Ωστόσο, η εξέλιξη δεν καταργεί τις υφιστάμενες διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης ούτε μεταβάλλει αυτομάτως το καθεστώς του εξωδικαστικού μηχανισμού, όπου ήδη προβλέπεται, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, εκτελεστότητα των συμβάσεων αναδιάρθρωσης.

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στην τελική διατύπωση του νομοσχεδίου, ενόψει της συζήτησής του στην Ολομέλεια της Βουλής. Εκεί θα αποσαφηνιστεί το οριστικό περιεχόμενο των παρεμβάσεων για τη λειτουργία των servicers, με την αντιπολίτευση να επιμένει στην ανάγκη ουσιαστικότερης προστασίας των δανειοληπτών και αποτελεσματικότερου ελέγχου των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων.