Δανειολήπτες Νόμου Κατσέλη- Απόφαση που δικαιώνει χρόνια αργότερα τον Γιώργο Παπανδρέου

Η πρόσφατη απόφαση του Αρείου Πάγου, που κατοχυρώνει τη δικαίωση χιλιάδων δανειοληπτών οι οποίοι εντάχθηκαν στον νόμο Κατσέλη, δεν αποκαθιστά μόνο μια κρίσιμη θεσμική επιλογή της τότε υπουργού.

Αποκαθιστά, ταυτόχρονα, και μια κεντρική πολιτική επιλογή της κυβέρνησης Γιώργου Παπανδρέου, σε μια από τις πιο σκοτεινές περιόδους της μεταπολιτευτικής ιστορίας.

Σε μια συγκυρία όπου η κοινωνία βρέθηκε αντιμέτωπη με τη βίαιη αποδόμηση εισοδημάτων, εργασιακών δικαιωμάτων και κοινωνικών εγγυήσεων, ο νόμος Κατσέλη αποτέλεσε ανάχωμα προστασίας για τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά. Ήταν μια συνειδητή πολιτική παρέμβαση με σαφή κοινωνικό πρόσημο, απέναντι στη λογική της οριζόντιας τιμωρίας και της πλήρους τραπεζοκεντρικής διαχείρισης της κρίσης.

Ο Γιώργος Παπανδρέου έχει δεχθεί –και δικαίως σε πολλές περιπτώσεις– σφοδρή κριτική για επιλογές και χειρισμούς της περιόδου 2009–2011. Ωστόσο, η πολιτική αποτίμηση δεν μπορεί να γίνεται με όρους ισοπεδωτικούς. Εκεί όπου υπήρξαν θεσμικές τομές με διαχρονικό αποτύπωμα, η ιστορική και πολιτική αναγνώριση είναι αναγκαία. Ο νόμος Κατσέλη, όπως και η «Διαύγεια», εντάσσονται σε εκείνο το πλέγμα παρεμβάσεων που στόχευαν στην κοινωνική προστασία, τη διαφάνεια και τον εκσυγχρονισμό του κράτους.

Η σημερινή δικαστική εξέλιξη φωτίζει, έστω καθυστερημένα, το γεγονός ότι η πολιτική δεν κρίνεται μόνο στον χρόνο που ασκείται, αλλά και στο αποτύπωμα που αφήνει. Και σε μια περίοδο όπου η κυβέρνηση επιλέγει συστηματικά την απορρύθμιση, την ιδιωτικοποίηση του ιδιωτικού χρέους και την αποδυνάμωση κάθε έννοιας κοινωνικής ασπίδας, η υπενθύμιση αυτών των επιλογών αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Η δικαίωση δεν αναιρεί τα λάθη του παρελθόντος. Υπενθυμίζει όμως ότι, ακόμη και μέσα στην κρίση, υπήρξαν πολιτικές αποφάσεις που στάθηκαν με το μέρος της κοινωνίας. Και αυτές δεν πρέπει να διαγράφονται από τη συλλογική μνήμη.