Η Νέα Υόρκη του Μαμντάνι: Ο Δημοκρατικός Σοσιαλισμός και η “κυβερνώσα Αριστερά” στην πράξη φέρνει αποτελέσματα

Υπάρχει μια πολιτική συζήτηση που η Αριστερά για χρόνια άφησε σχεδόν αμαχητί στους αντιπάλους της: ποιος μπορεί να κάνει το κράτος να λειτουργεί καλύτερα. Ο Ζόραν Μαμντάνι επιχειρεί να μεταφέρει αυτή τη συζήτηση στο εσωτερικό του δημοκρατικού σοσιαλισμού, συνδέοντας την επέκταση των δημόσιων πολιτικών με μια εξίσου απαιτητική θέση για την αποτελεσματικότητα της διοίκησης.

Το επιχείρημα είναι καθαρό. Εάν μια προοδευτική κυβέρνηση ζητά από την κοινωνία να εμπιστευθεί το Δημόσιο για περισσότερα και όχι λιγότερα, τότε αναλαμβάνει ταυτόχρονα την υποχρέωση να αποδεικνύει ότι αυτό το Δημόσιο μπορεί να λειτουργεί γρήγορα, διαφανώς και αποτελεσματικά.

Η αποτελεσματικότητα δεν ανήκει στη Δεξιά

Ακριβώς εδώ βρίσκεται η πολιτική αιχμή της παρέμβασης Μαμντάνι. Η έννοια της κρατικής αποτελεσματικότητας δεν ταυτίζεται υποχρεωτικά με περικοπές, ιδιωτικοποιήσεις ή συρρίκνωση του κοινωνικού κράτους. Μπορεί να σημαίνει το αντίθετο: καλύτερη διοίκηση ώστε το κράτος να έχει μεγαλύτερη δυνατότητα να ασκεί κοινωνική πολιτική.

Πρόκειται για μια διαφορετική ανάγνωση της σχέσης κράτους και πολίτη. Το ζητούμενο δεν είναι απλώς ένα μεγαλύτερο Δημόσιο, αλλά ένα Δημόσιο που μπορεί να ανταποκρίνεται στις ευθύνες που του ανατίθενται. Για τον δημοκρατικό σοσιαλισμό, επομένως, η διοικητική επάρκεια μετατρέπεται σε πολιτικό ζήτημα πρώτης γραμμής.

Η αντίθεση με τη συντηρητική προσέγγιση είναι κυρίως πολιτική. Εκεί όπου τμήματα της αμερικανικής Δεξιάς συνδέουν την αποτελεσματικότητα με τη μείωση του κράτους, ο Μαμντάνι επιχειρεί να τη συνδέσει με την ενίσχυση της δημόσιας ικανότητας: λιγότερη περιττή γραφειοκρατία, καλύτερες υπηρεσίες, μεγαλύτερη λογοδοσία και αποτελέσματα που γίνονται αντιληπτά στην καθημερινότητα.

Η παλιά παρακαταθήκη του Μπέρνι Σάντερς

Δεν είναι μια εντελώς καινούργια συζήτηση για την αμερικανική Αριστερά. Ο Μπέρνι Σάντερς, ήδη από τη δημαρχιακή του θητεία στο Μπέρλινγκτον, είχε συνδέσει τη σοσιαλιστική πολιτική με τη χρηστή οικονομική διαχείριση και την αποτελεσματική λειτουργία της δημοτικής διοίκησης.

Η πολιτική λογική πίσω από αυτή την παράδοση παραμένει επίκαιρη: μια προοδευτική διοίκηση δεν αρκεί να διαθέτει κοινωνικά φιλόδοξο πρόγραμμα. Πρέπει να μπορεί και να το υλοποιεί. Διαφορετικά, η απόσταση ανάμεσα στην πολιτική υπόσχεση και στην καθημερινή εμπειρία του πολίτη καταλήγει να λειτουργεί εις βάρος της ίδιας της εμπιστοσύνης προς το Δημόσιο.

Ο δημοκρατικός σοσιαλισμός περνά από τη θεωρία στη διοίκηση

Αυτό είναι ίσως το ουσιαστικότερο πολιτικό ενδιαφέρον της περίπτωσης Μαμντάνι. Ο δημοκρατικός σοσιαλισμός καλείται να αποδείξει στην πράξη ότι η διεύρυνση των δημόσιων πολιτικών μπορεί να συνυπάρχει με δημοσιονομική πειθαρχία, διοικητική αποτελεσματικότητα και λογοδοσία.

Δεν πρόκειται για εγκατάλειψη της σοσιαλιστικής πολιτικής προς όφελος μιας τεχνοκρατικής διαχείρισης. Πρόκειται για το ακριβώς αντίστροφο επιχείρημα: χωρίς ένα κράτος που λειτουργεί, ακόμη και η πιο φιλόδοξη κοινωνική πολιτική κινδυνεύει να μείνει στα χαρτιά.

Και κάπου εκεί βρίσκεται μια ευρύτερη πρόκληση για τη σύγχρονη προοδευτική πολιτική, από τις Ηνωμένες Πολιτείες μέχρι την Ευρώπη. Να πάψει να αντιμετωπίζει την αποτελεσματικότητα ως λεξιλόγιο που ανήκει πολιτικά στη Δεξιά και να τη συνδέσει με τη δική της θεμελιώδη υπόσχεση: δημόσιες πολιτικές που δεν περιορίζονται στην εξαγγελία, αλλά φτάνουν τελικά στον πολίτη.