ΣΤΟ ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΟ
Νέα Αριστερά: Σκληρή κριτική στην κυβέρνηση για τη ΔΕΗ – Στο επίκεντρο τιμολόγια, ιδιωτικοποίηση και ενεργειακό κόστος
Η Νέα Αριστερά επαναφέρει το ζήτημα του δημόσιου ελέγχου στην ενέργεια και κατηγορεί την κυβέρνηση για τις επιλογές της στη ΔΕΗ – Πολιτική αντιπαράθεση για το κόστος ηλεκτρικού ρεύματος και τον ρόλο του κράτους στην αγορά ενέργειας
Στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης επαναφέρει η Νέα Αριστερά τη ΔΕΗ και συνολικά την ενεργειακή πολιτική της κυβέρνησης, συνδέοντας τις αλλαγές που έχουν συντελεστεί στην επιχείρηση τα τελευταία χρόνια με το κόστος που αντιμετωπίζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Η Νέα Αριστερά ασκεί κριτική στην κυβέρνηση για τη μείωση της συμμετοχής του Δημοσίου στη ΔΕΗ και υποστηρίζει ότι η συγκεκριμένη πολιτική επιλογή περιόρισε τη δυνατότητα του κράτους να παρεμβαίνει αποτελεσματικά στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας προς όφελος των καταναλωτών.
Η παρέμβαση εντάσσεται στην ευρύτερη προσπάθεια του κόμματος να αναδείξει το ενεργειακό κόστος ως κοινωνικό και πολιτικό ζήτημα, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία οι δαπάνες για ηλεκτρικό ρεύμα εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικό μέρος του οικογενειακού προϋπολογισμού.
Στο επίκεντρο ο ρόλος του Δημοσίου στη ΔΕΗ
Η βασική πολιτική διαφωνία αφορά τον χαρακτήρα που πρέπει να έχει η μεγαλύτερη εταιρεία ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας.
Η Νέα Αριστερά υποστηρίζει ότι μια επιχείρηση με το μέγεθος και τη σημασία της ΔΕΗ δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια. Θεωρεί ότι το Δημόσιο πρέπει να διαθέτει ουσιαστική δυνατότητα παρέμβασης, ιδιαίτερα όταν οι συνθήκες στην αγορά δημιουργούν έντονες πιέσεις στους καταναλωτές.
Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, έχει υποστηρίξει διαχρονικά ότι ο μετασχηματισμός της ΔΕΗ ενίσχυσε οικονομικά την επιχείρηση, επέτρεψε την πραγματοποίηση σημαντικών επενδύσεων και συνέβαλε στην προσαρμογή της στις μεγάλες αλλαγές που συντελούνται στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας.
Εδώ ακριβώς βρίσκεται και η ουσία της πολιτικής διαφωνίας: αν η οικονομική ενίσχυση και η ανάπτυξη μιας ενεργειακής επιχείρησης αρκούν ως κριτήριο επιτυχίας ή αν πρέπει να αξιολογείται ταυτόχρονα και η δυνατότητά της να λειτουργεί ως παράγοντας προστασίας των καταναλωτών.
Οι λογαριασμοί ρεύματος παραμένουν πολιτικό ζήτημα
Η συζήτηση για τη ΔΕΗ αποκτά μεγαλύτερη σημασία λόγω της συνεχιζόμενης πίεσης που ασκεί το ενεργειακό κόστος στα νοικοκυριά.
Παρά την αποκλιμάκωση που έχει καταγραφεί σε σχέση με τις ακραίες συνθήκες της ενεργειακής κρίσης των προηγούμενων ετών, οι τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος εξακολουθούν να επηρεάζονται από τις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς, το κόστος των καυσίμων και τις ευρύτερες γεωπολιτικές εξελίξεις.
Για τη Νέα Αριστερά, η κατάσταση αυτή ενισχύει το επιχείρημα ότι η ενέργεια δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται όπως οποιοδήποτε άλλο προϊόν της αγοράς.
Το ηλεκτρικό ρεύμα αποτελεί βασικό αγαθό και, σύμφωνα με τη θέση του κόμματος, η Πολιτεία οφείλει να διαθέτει ισχυρότερα εργαλεία για να εξασφαλίζει την πρόσβαση των πολιτών σε αυτό με οικονομικά βιώσιμους όρους.
Η ενεργειακή πολιτική ως πεδίο αντιπαράθεσης στον προοδευτικό χώρο
Το ζήτημα παρουσιάζει ενδιαφέρον και για έναν επιπλέον λόγο.
Η ενεργειακή πολιτική μπορεί να εξελιχθεί σε ένα από τα πεδία στα οποία οι διαφορετικές δυνάμεις της προοδευτικής αντιπολίτευσης θα επιχειρήσουν να παρουσιάσουν πιο καθαρές διαχωριστικές γραμμές απέναντι στη Νέα Δημοκρατία.
Το ερώτημα αφορά τόσο τον δημόσιο έλεγχο στρατηγικών υποδομών όσο και τον τρόπο με τον οποίο θα χρηματοδοτηθεί και θα πραγματοποιηθεί η πράσινη μετάβαση.
Η μετάβαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας απαιτεί τεράστιες επενδύσεις σε παραγωγή, δίκτυα και αποθήκευση. Το πολιτικό ζήτημα είναι πώς θα κατανεμηθεί το κόστος αυτής της μετάβασης και ποιος θα καρπωθεί τα οικονομικά της οφέλη.
Για την Αριστερά, επομένως, η συζήτηση δεν περιορίζεται στο ύψος ενός λογαριασμού ηλεκτρικού ρεύματος. Αφορά το μοντέλο οργάνωσης ολόκληρης της αγοράς ενέργειας.
Το ερώτημα που επιστρέφει: Ποιος πρέπει να ελέγχει την ενέργεια;
Η αντιπαράθεση γύρω από τη ΔΕΗ επαναφέρει τελικά ένα παλαιότερο αλλά απολύτως επίκαιρο πολιτικό ερώτημα: ποιος πρέπει να είναι ο ρόλος του κράτους σε έναν στρατηγικό τομέα όπως η ενέργεια;
Η κυβέρνηση δίνει έμφαση στην ανταγωνιστικότητα, στις επενδύσεις και στην ανάπτυξη της επιχείρησης μέσα στο νέο ευρωπαϊκό ενεργειακό περιβάλλον.
Η Νέα Αριστερά αντιτείνει ότι η ενεργειακή πολιτική πρέπει να αξιολογείται πρωτίστως με βάση το κόστος για τον καταναλωτή, την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας και τη δυνατότητα δημόσιας παρέμβασης όταν η αγορά δεν εξασφαλίζει προσιτές τιμές.
Αυτή η αντιπαράθεση αναμένεται να συνεχιστεί. Και όσο το ηλεκτρικό ρεύμα παραμένει σημαντική επιβάρυνση για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, η συζήτηση για τον χαρακτήρα της ΔΕΗ και τον βαθμό δημόσιου ελέγχου στην αγορά ενέργειας θα παραμένει στην πρώτη γραμμή της πολιτικής επικαιρότητας.
