Τι πραγματικά συμβαίνει στην Γκράβα: Ο Δούκας απέναντι τις “διαχρονικές παθογένειες” του επιτελικού κράτους

Γράφει ο Κωνσταντίνος Ταχτσίδης

Η τοξικότητα στην κεντρική πολιτική σκηνή μπορεί να έχει χτυπήσει “κόκκινο” και τα κομματικά στελέχη να έχουν μπει σε προεκλογικούς ρυθμούς πριν καν προκηρυχθούν εκλογές, όμως τα προβλήματα της καθημερινότητας γίνονται ολοένα δυσκολότερα για τους πολίτες.

Και όσο το πολιτικό σύστημα αναλώνεται σε δημοσκοπήσεις, προσωπικές αντιπαραθέσεις και επικοινωνιακούς σχεδιασμούς, οι γονείς ενδιαφέρονται για κάτι πολύ πιο συγκεκριμένο. Να μπορούν τα παιδιά τους να πηγαίνουν με ασφάλεια στο σχολείο.

Η υπόθεση του σχολικού συγκροτήματος της Γκράβας είναι χαρακτηριστική και η δημόσια αντιπαράθεση ανάμεσα στον Δήμο Αθηναίων και το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) αποκαλύπτει τις δυσλειτουργίες ενός δήθεν “επιτελικού κράτους” που εξακολουθεί να συγκεντρώνει εξουσίες, αλλά συχνά δυσκολεύεται να συντονίσει ακόμη και τις υπηρεσίες του.

Τι ακριβώς συμβαίνει στην Γκράβα;

Πάμε να βάλουμε όμως σε μια σειρά ότι πραγματικά συμβαίνει το τελευταίο διάστημα.

Μετά τις αναφορές για οσμή αερίου στο σχολικό συγκρότημα, ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας, απευθύνθηκε ήδη από τις 6 Οκτωβρίου στην υπουργό Παιδείας, ζητώντας τη συνδρομή των αρμόδιων κρατικών μηχανισμών.

Ακολούθησαν τρεις τηλεφωνικές επικοινωνίες με τον πρόεδρο του ΤΕΕ, στις 8, 9 και 11 Οκτωβρίου, κατά τις οποίες, ζητήθηκε η παρέμβαση του Επιμελητηρίου.

Οι τεχνικοί του ΤΕΕ, ωστόσο, εμφανίστηκαν στο συγκρότημα την Τρίτη 13 Οκτωβρίου.

Ο Δήμος Αθηναίων έχει ολοκληρώσει όλες τις ενέργειες που μπορούσε να πραγματοποιήσει ως διαχειριστής της σχολικής μονάδας και αναμένει την τεχνική απάντηση για την προέλευση της οσμής.

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του ΤΕΕ αμφισβητεί ψευδώς ότι είχε υποβληθεί επίσημο αίτημα από τον Δήμο και επικαλείται το αίτημα πραγματογνωμοσύνης που διαβιβάστηκε από το υπουργείο Παιδείας.

Ποιος έχει την ευθύνη όταν οι δυνατότητες ενός Δήμου εξαντλούνται;

Η Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τη συντήρηση και την ασφάλεια των σχολικών εγκαταστάσεων. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε Δήμος διαθέτει όλες τις εξειδικευμένες τεχνικές υπηρεσίες που απαιτούνται για την αντιμετώπιση κάθε πιθανού κινδύνου.

Το πρόβλημα του ελληνικού υπερσυγκεντρωτικού μοντέλου δημόσιας διοίκησης είναι ότι η ευθύνη μεταφέρεται ευκολότερα από τις αρμοδιότητες και τους πόρους προς την Τοπικη Αυτοδιοίκηση.

Η κυβέρνηση οφείλει να εξασφαλίζει ένα σαφές και αποτελεσματικό πλαίσιο συνεργασίας ανάμεσα στην Αυτοδιοίκηση, τα υπουργεία και τους αρμόδιους τεχνικούς φορείς.

Δεν αρκεί να υποδεικνύει ποιος είναι υπεύθυνος όταν προκύπτει ένα πρόβλημα. Χρειάζεται να έχει εξασφαλίσει προηγουμένως ότι αυτός που έχει την ευθύνη διαθέτει και τη δυνατότητα να δώσει λύση.

Η κυβέρνηση μετατρέπει σε πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης την ασφάλεια των παιδιών

Η περίπτωση της Γκράβας δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως ακόμη μία σύγκρουση ανακοινώσεων.

Είναι αδιαμφισβήτητο πως ο Χάρης Δούκας, κινητοποίησε εγκαίρως τους διαθέσιμους θεσμικούς μηχανισμούς, το ΤΕΕ προβάλλει τη δική του εκδοχή για τη διαδικασία που ακολουθήθηκε και οι διαφορετικοί ισχυρισμοί πρέπει να εξεταστούν με βάση τα σχετικά έγγραφα και τις ενέργειες κάθε φορέα.

Για τους μαθητές, τους εκπαιδευτικούς και τους γονείς, όμως, το ουσιαστικό ερώτημα παραμένει αναπάντητο. Πότε θα μπορούν να επιστρέψουν με ασφάλεια στις αίθουσές τους;

Και όσο η απάντηση εκκρεμεί, τόσο περισσότερο αναδεικνύεται η ανάγκη για μια διαφορετική σχέση κράτους και Αυτοδιοίκησης.

Η ενίσχυση των Δήμων με ουσιαστικές αρμοδιότητες, χρηματοδότηση και εξειδικευμένο προσωπικό δεν αποτελεί μια αφηρημένη συζήτηση διοικητικής μεταρρύθμισης.
Αφορά την ασφάλεια στα σχολεία, την κατάσταση των δημόσιων υποδομών και την ποιότητα ζωής στις γειτονιές της πρωτεύουσας.

Η αποκέντρωση δεν είναι να αφήνεις τους δημάρχους να απολογούνται για όσα το κεντρικό κράτος αδυνατεί να αντιμετωπίσει, αλλά να τους δίνεις αρμοδιότητες και τα μέσα να λύνουν τα προβλήματα πριν αυτά γίνουν… προβλήματα.

Και αυτό είναι μια πολιτική συζήτηση πολύ σημαντικότερη από την επόμενη δημοσκόπηση.