Τραμπ θέλει τον Όρμπαν στην κορυφή του ΟΗΕ; Το ακροδεξιό σχέδιο που προκαλεί τριγμούς

Η Ουάσιγκτον φέρεται να εξετάζει την υποψηφιότητα του πρώην πρωθυπουργού της Ουγγαρίας για τη θέση του γενικού γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, με τη Μόσχα και το Πεκίνο να εμφανίζονται ως πιθανοί υποστηρικτές. Ένα σενάριο που ανοίγει νέα συζήτηση για τον διεθνή ρόλο της ακροδεξιάς και τις ισορροπίες στις μεγάλες δυνάμεις.

Ένα σενάριο με ισχυρό πολιτικό συμβολισμό βρίσκεται στο επίκεντρο της διεθνούς συζήτησης: ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να προωθεί τον Βίκτορ Όρμπαν για τη θέση του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσίευσε η Wall Street Journal.

Όπως αναφέρεται στα σχετικά δημοσιεύματα, η αμερικανική κυβέρνηση έχει διερευνήσει το ενδεχόμενο υποψηφιότητας του πρώην πρωθυπουργού της Ουγγαρίας, με στόχο να εξασφαλιστεί ενδεχομένως η υποστήριξη των ΗΠΑ, της Ρωσίας και της Κίνας. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση ούτε οριστική απόφαση για την προώθηση του σχεδίου.

Από την ακροδεξιά διακυβέρνηση στη διεκδίκηση της κορυφής του ΟΗΕ

Ο Όρμπαν έχει συνδεθεί με μια πολιτική διαδρομή που χαρακτηρίστηκε από συγκρούσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση, περιορισμούς που έχουν προκαλέσει ανησυχίες για το κράτος δικαίου και σκληρή αντιμεταναστευτική ρητορική. Η στενή πολιτική του σχέση με τον Τραμπ τον έχει καταστήσει ένα από τα χαρακτηριστικότερα πρόσωπα της ευρωπαϊκής εθνικιστικής δεξιάς.

Η πιθανότητα να διεκδικήσει την ηγεσία του ΟΗΕ δημιουργεί, συνεπώς, ένα ευρύτερο πολιτικό ερώτημα: ποια κατεύθυνση θα μπορούσε να πάρει ένας διεθνής οργανισμός που ιδρύθηκε για την ειρήνη, τη συνεργασία και την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, υπό την ηγεσία ενός πολιτικού με τόσο συγκρουσιακή σχέση με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς;

Για τις προοδευτικές δυνάμεις, το ζήτημα ξεπερνά τα πρόσωπα. Αγγίζει την αντιπαράθεση γύρω από το μέλλον της πολυμερούς συνεργασίας, τη λειτουργία των διεθνών θεσμών και την προσπάθεια εθνικιστικών πολιτικών δυνάμεων να αποκτήσουν μεγαλύτερη επιρροή στην παγκόσμια σκηνή.

Το παράδοξο της πιθανής στήριξης από Ουάσιγκτον, Μόσχα και Πεκίνο

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ενδεχόμενο να βρεθούν στην ίδια πλευρά οι ΗΠΑ του Τραμπ, η Ρωσία του Βλαντίμιρ Πούτιν και η Κίνα του Σι Τζινπίνγκ. Παρά τις σημαντικές γεωπολιτικές διαφορές τους, οι τρεις δυνάμεις θα μπορούσαν, σύμφωνα με τις αναφερόμενες πληροφορίες, να συγκλίνουν σε μια κοινή υποψηφιότητα.

Μια τέτοια εξέλιξη θα ανέδεικνυε τον ρόλο των μεγάλων δυνάμεων στη διαμόρφωση της ηγεσίας των Ηνωμένων Εθνών, αλλά και τα όρια της ανεξαρτησίας των διεθνών θεσμών όταν οι ισχυρότεροι παίκτες επιδιώκουν να επιβάλουν τις δικές τους πολιτικές προτεραιότητες.

Τα εμπόδια και η ευρωπαϊκή αντίδραση

Η υποψηφιότητα, εφόσον προχωρήσει, δεν θα έχει εύκολη διαδρομή. Για την επιλογή γενικού γραμματέα απαιτούνται τουλάχιστον εννέα θετικές ψήφοι στο Συμβούλιο Ασφαλείας και απουσία βέτο από οποιοδήποτε από τα πέντε μόνιμα μέλη.

Ήδη, σύμφωνα με τα σχετικά δημοσιεύματα, έχουν εκφραστεί αντιρρήσεις από την Πολωνία και την Ουκρανία, ενώ η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο θα μπορούσαν επίσης να εμποδίσουν μια τέτοια επιλογή.

Το ερώτημα, επομένως, παραμένει ανοιχτό. Δεν είναι ακόμη γνωστό αν ο Όρμπαν θα διεκδικήσει επισήμως τη θέση, ούτε αν μπορεί να συγκεντρώσει την απαραίτητη διεθνή στήριξη.

Το πολιτικό μήνυμα, πάντως, είναι ήδη σαφές: η μάχη για το μέλλον των διεθνών θεσμών διεξάγεται σε ένα περιβάλλον αυξανόμενων ανταγωνισμών, όπου η δημοκρατία, τα ανθρώπινα δικαιώματα και η διεθνής συνεργασία βρίσκονται αντιμέτωπα με ισχυρές πιέσεις από εθνικιστικές και αυταρχικές πολιτικές αντιλήψεις.