Απο κάτω προς τα πάνω – Για αυτό η Προοδευτική Αλλαγή ξεκινά διεθνώς από την Αυτοδιοίκηση

*Αναδημοσίευση από topontiki.gr

Ο Μαμντάνι και η σύνδεση Νέας Υόρκης με Παρίσι, Ρώμη, Βαρκελώνη, Αθήνα και Κωνσταντινουπόλη

Η εντυπωσιακή εκλογή του αριστερού Ζοχράν Μαμντάνι στη δημαρχία της Νέας Υόρκης έφερε στην επιφάνεια ένα πολιτικό φαινόμενο που συντελείται με ένταση τα τελευταία χρόνια. Σε πολλές μεγάλες ή και εμβληματικές πόλεις, ιδίως στην Ευρώπη, τα ηνία των δήμων ανήκουν πλέον στην κεντροαριστερά και τη σοσιαλδημοκρατία.

Μία γενιά, κυρίως νέων πολιτικών, αναδεικνύεται μέσα από την τοπική αυτοδιοίκηση, με ριζοσπαστική, πράσινη και κοινωνική ατζέντα. Αυτή η γενιά λειτουργεί ως αντίβαρο – και ενίοτε ως ευθεία απειλή – στην κυριαρχία των συντηρητικών και δεξιών κυβερνήσεων.

Το μήνυμα γίνεται όλο και πιο σαφές, μετατρέποντας ένα κοινωνικό βουητό σε πολιτικό ρεύμα: η Κεντροαριστερά επιστρέφει – και επιστρέφει από τα κάτω. Σε μια εποχή που βρυχάται η ακροδεξιά, επελαύνει ο «τραμπισμός» και η δεξιά βυθίζεται σε αντικοινωνικά αδιέξοδα, οι προοδευτικές δυνάμεις επανασυνδέονται με την κοινωνία, εκφράζοντας αιτήματα για κοινωνικό κράτος, δημόσια αγαθά, πράσινη ανάπτυξη, βιώσιμη αστική ζωή και συμμετοχική δημοκρατία.

Ανεξάρτητα από τους εθνικούς συσχετισμούς, οι πόλεις μετατρέπονται σε εργαστήρια προοδευτικής πολιτικής.

Η νέα γενιά δημάρχων

Πέρα από τη Νέα Υόρκη του Μαμντάνι, η Κεντροαριστερά κρατά στα χέρια της δήμους όπως το Παρίσι (Αν Ινταλγκό), η Ρώμη (Ρομπέρτο Γκουαλτιέρι), η Βαρκελώνη (Ζάουμε Κολλμπόνι) και η Αθήνα (Χάρης Δούκας).

Ξεχωριστή περίπτωση αποτελεί ο δήμαρχος Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου, ο οποίος δίνει τη δική του μάχη απέναντι στον Ερντογάν, από τη φυλακή, για τον εκδημοκρατισμό της χώρας του. Πρεσβεύει τη νέα κεντροαριστερή προσπάθεια για ριζοσπαστικές μεταρρυθμίσεις.

Στο Λονδίνο ο Σαντίκ Καν, στο Άμστερνταμ η Φέμκε Χαλσέμα, στην Κοπεγχάγη η Σόφι Άντερσον, στη Βιέννη ο Μίχαελ Λούντβιχ και στο Αμβούργο ο Πέτερ Τσέντσερ συμπληρώνουν το ευρωπαϊκό μωσαϊκό προοδευτικών δημάρχων.

Από το Παρίσι στην Αθήνα

Η Αν Ινταλγκό στο Παρίσι εφαρμόζει ίσως τη ριζοσπαστικότερη πράσινη πολιτική που έχει δοκιμαστεί σε ευρωπαϊκή πρωτεύουσα. Μετατρέπει λεωφόρους σε πεζόδρομους, δημιουργεί ποδηλατόδρομους και καθιερώνει το όραμα της «πόλης των 15 λεπτών».

Στη Ρώμη, ο Ρομπέρτο Γκουαλτιέρι επενδύει στη βιώσιμη κινητικότητα και στη διαχείριση απορριμμάτων, συνδέοντας τη διοίκησή του με την αξιοποίηση ευρωπαϊκών κονδυλίων και έναν τεχνοκρατικό σοσιαλδημοκρατικό μετασχηματισμό.

Στη Βαρκελώνη, ο Ζάουμε Κολλμπόνι επιχειρεί ρήξη με την τουριστική υπερκορεσμένη οικονομία, περιορίζοντας τις άδειες Airbnb και επαναφέροντας κατοικίες στη μόνιμη αγορά. Είναι η πρώτη ουσιαστική πολιτική απάντηση στο ζήτημα της στέγασης.

Στην Αθήνα, η εκλογή του Χάρη Δούκα σηματοδότησε αλλαγή παραδείγματος: ένας τεχνοκράτης με πράσινη ατζέντα, που μιλά για το δικαίωμα των πολιτών να ξαναπάρουν πίσω τον δημόσιο χώρο. Ενεργειακές κοινότητες, ανοιχτά δεδομένα, συμμετοχικοί προϋπολογισμοί – το νέο λεξιλόγιο της αυτοδιοίκησης περνά στην πράξη.

Γιατί οι πόλεις ψηφίζουν Κεντροαριστερά

Η απάντηση είναι απλή: οι πολίτες στηρίζουν εκείνον που λύνει προβλήματα. Οι πόλεις δεν έχουν χρόνο για ιδεολογικές στασιμότητες. Θέλουν καθαριότητα, συγκοινωνίες που λειτουργούν, προσιτή στέγη, πράσινους χώρους, όρια στο Airbnb και αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης.

Η Κεντροαριστερά κερδίζει όχι επειδή πείθει θεωρητικά, αλλά επειδή αποδίδει πρακτικά. Πείθει εκεί όπου φαίνεται το αποτέλεσμα – στην καθημερινότητα του πολίτη.

Η πολιτική του μέλλοντος

Η εξουσία μετατοπίζεται. Δεν είναι πια συγκεντρωμένη στα κράτη· διαχέεται στις πόλεις. Οι δήμαρχοι δεν είναι πια διαχειριστές, αλλά ηγέτες διεθνούς βεληνεκούς, που σχεδιάζουν κοινωνικές, κλιματικές και οικονομικές πολιτικές ταχύτερα από τις κυβερνήσεις.

Οι πόλεις συνδέονται, ανταλλάσσουν πρακτικές, φτιάχνουν υπερεθνικές πολιτικές. Το μοντέλο του Παρισιού γίνεται Ρώμη, εξελίσσεται στη Βαρκελώνη, φτάνει στην Αθήνα.

Επιστροφή από τα κάτω

Ενώ ο εθνικός δημόσιος λόγος βυθίζεται σε φανατισμούς και συνθήματα, οι πόλεις λειτουργούν ως νησίδες λογικής. Δεν έχουν την πολυτέλεια του διχασμού. Η πολιτική της Κεντροαριστεράς βρίσκει χώρο να γίνει πράξη: όχι στις αίθουσες των κοινοβουλίων, αλλά στα πεζοδρόμια, στις πλατείες, στα δημοτικά συμβούλια.

Η αλλαγή ξεκινά από τα κάτω. Και αυτή τη φορά, φαίνεται πως έχει ήδη αρχίσει.