Πέντε χρόνια μετά το Πόρτο, η μάχη για μια κοινωνική Ευρώπη επιστρέφει στο προσκήνιο

Πέντε χρόνια μετά την ιστορική Κοινωνική Σύνοδο του Porto, το μήνυμα που εκπέμπει το Party of European Socialists είναι σαφές: η Ευρώπη δεν μπορεί να οικοδομήσει ανταγωνιστικότητα και ασφάλεια πάνω σε επισφαλή εργασία, διευρυνόμενες ανισότητες και κοινωνική ανασφάλεια. Η επέτειος της Διακήρυξης του Πόρτο έρχεται σε μια κρίσιμη συγκυρία, με την Ευρωπαϊκή Ένωση να καλείται να αποδείξει ότι ο European Pillar of Social Rights δεν αποτελεί διακηρυκτικό ευχολόγιο αλλά δεσμευτικό πολιτικό συμβόλαιο με τους πολίτες της. Τα στοιχεία δείχνουν πρόοδο, με την επίτευξη του στόχου για 78% απασχόληση έως το 2030 και σημαντικές νομοθετικές τομές για τους κατώτατους μισθούς και τα δικαιώματα των εργαζομένων στις ψηφιακές πλατφόρμες. Ωστόσο, η επιμονή της φτώχειας, η εργασιακή ανασφάλεια και η πίεση στα κοινωνικά δικαιώματα υπενθυμίζουν ότι η ευρωπαϊκή κοινωνική ατζέντα απέχει ακόμη από την πλήρη υλοποίησή της.

Η παρέμβαση του προέδρου του PES, Stefan Löfven, είχε σαφή πολιτική βαρύτητα: «Δεν υπάρχει ισχυρή Ευρώπη χωρίς ισχυρή Κοινωνική Ευρώπη». Πρόκειται για μια υπενθύμιση ότι η σοσιαλδημοκρατική παρακαταθήκη στην Ευρώπη, από τη συμβολή του ίδιου στο Gothenburg Social Summit 2017 έως τον καθοριστικό ρόλο του António Costa στη Σύνοδο του Πόρτο το 2021, παραμένει ο βασικός πυλώνας απέναντι στη νεοφιλελεύθερη λογική που αντιμετωπίζει την κοινωνική πολιτική ως κόστος. Η στήριξη προς την εκτελεστική αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Roxana Mînzatu αναδεικνύει την ανάγκη επιτάχυνσης πολιτικών που ενισχύουν τη συλλογική διαπραγμάτευση, τα συνδικάτα, την αξιοπρεπή εργασία και την κοινωνική συνοχή. Σε μια περίοδο όπου η ακροδεξιά επιχειρεί να εκμεταλλευθεί την κοινωνική ανασφάλεια και να μετατρέψει τη δυσαρέσκεια σε διχασμό, η προοδευτική Ευρώπη οφείλει να απαντήσει με περισσότερη κοινωνική δικαιοσύνη, περισσότερη προστασία και ουσιαστική αναδιανομή. Αυτό ήταν το πνεύμα του Πόρτο. Και αυτό παραμένει σήμερα πιο αναγκαίο από ποτέ.