Ακρίβεια χωρίς φρένο και μισθοί χωρίς αντίκρισμα: Η κοινωνία πληρώνει τον λογαριασμό της κυβερνητικής αδράνειας

Του Γαβρή Άγγελου

Η εικόνα που διαμορφώνεται στην ελληνική οικονομία γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη για τα νοικοκυριά, καθώς η ακρίβεια εξακολουθεί να ροκανίζει το διαθέσιμο εισόδημα και να εξανεμίζει τις αυξήσεις που ανακοινώνει η κυβέρνηση. Με τον πληθωρισμό να κινείται πάνω από το 5% και τις μεγαλύτερες ανατιμήσεις να καταγράφονται στη στέγαση και τις μεταφορές, η καθημερινότητα για χιλιάδες οικογένειες μετατρέπεται σε μια διαρκή άσκηση επιβίωσης.

Παρά τις κυβερνητικές αναφορές στις αυξήσεις μισθών και συντάξεων, τα στοιχεία δείχνουν ότι η πραγματική αγοραστική δύναμη των πολιτών παραμένει υπό πίεση. Οι αυξήσεις που δόθηκαν τα τελευταία χρόνια απορροφώνται σε μεγάλο βαθμό από το αυξημένο κόστος ζωής, ενώ τα έξοδα για ενοίκιο, ενέργεια και βασικά αγαθά καταλαμβάνουν ολοένα μεγαλύτερο ποσοστό του οικογενειακού προϋπολογισμού.

Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η εικόνα στο στεγαστικό πεδίο. Η Ελλάδα εξακολουθεί να καταγράφει από τα υψηλότερα ποσοστά επιβάρυνσης των νοικοκυριών από το κόστος στέγασης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με χιλιάδες πολίτες να δαπανούν πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματός τους για να καλύψουν στεγαστικές ανάγκες. Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο έντονο για τους νέους εργαζόμενους και τις οικογένειες με χαμηλά ή μεσαία εισοδήματα, που βλέπουν το μεγαλύτερο μέρος του μισθού τους να εξανεμίζεται πριν καν ολοκληρωθεί ο μήνας.

Την ίδια στιγμή, η κατάσταση στον δημόσιο τομέα αναδεικνύει μια ακόμη διάσταση του προβλήματος. Οι αποδοχές πολλών δημοσίων υπαλλήλων, ιδιαίτερα στην εκπαίδευση, παραμένουν σε επίπεδα που δυσκολεύουν την αξιοπρεπή διαβίωση, ειδικά σε περιοχές με υψηλό κόστος στέγασης. Η μείωση του ενδιαφέροντος για συγκεκριμένες προκηρύξεις προσλήψεων αποτυπώνει μια πραγματικότητα που δεν μπορεί πλέον να αγνοηθεί: ολοένα και περισσότεροι εργαζόμενοι αμφισβητούν αν οι αμοιβές ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες της εποχής.

Η κυβέρνηση αποδίδει σημαντικό μέρος των πιέσεων στις διεθνείς εξελίξεις, την ενεργειακή κρίση και τη γεωπολιτική αστάθεια. Ωστόσο, η σύγκριση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες προκαλεί εύλογα ερωτήματα. Όταν ο πληθωρισμός στην Ελλάδα παραμένει αισθητά υψηλότερος από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης και το κόστος ζωής αυξάνεται ταχύτερα από τους μισθούς, η συζήτηση μεταφέρεται αναπόφευκτα και στις πολιτικές επιλογές που εφαρμόζονται στο εσωτερικό της χώρας.

Το αποτέλεσμα είναι μια κοινωνία που δυσκολεύεται να δει βελτίωση στην καθημερινότητά της παρά τους θετικούς μακροοικονομικούς δείκτες που επικαλείται η κυβέρνηση. Για μεγάλο μέρος των πολιτών, το βασικό ερώτημα δεν είναι αν αυξήθηκαν οι ονομαστικοί μισθοί, αλλά αν μπορούν να καλύψουν το ενοίκιο, τους λογαριασμούς, το σούπερ μάρκετ και τις ανάγκες της οικογένειάς τους. Και όσο η απάντηση σε αυτό το ερώτημα παραμένει αρνητική για όλο και περισσότερα νοικοκυριά, τόσο η κοινωνική δυσαρέσκεια θα συνεχίσει να μεγαλώνει.