Χάρης Δούκας στην εκδήλωση της ΕΛ.Α.Σ για την αυτοδιοίκηση στο Σεράφειο: Η πρόταση 4 αξόνων με επίκεντρο τις πόλεις, τις κοινωνικές ανάγκες και τη συμμετοχή των πολιτών

Τη δική του πρόταση για τον ρόλο και το μέλλον της Αυτοδιοίκησης παρουσίασε ο Δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας στην εκδήλωση της ΕΛ.Α.Σ. στο Σεράφειο, δίνοντας έμφαση στην ανάγκη για ισχυρούς δήμους με περισσότερες αρμοδιότητες, επαρκείς πόρους και ουσιαστική συμμετοχή στον σχεδιασμό των πολιτικών που επηρεάζουν την καθημερινότητα των πολιτών.

Ο κ. Δούκας επέλεξε να ξεκινήσει την παρέμβασή του από τον ίδιο τον χώρο της εκδήλωσης, το Σεράφειο, παρουσιάζοντάς το ως ένα παράδειγμα της κατεύθυνσης που έχει επιλέξει ο Δήμος Αθηναίων. Όπως ανέφερε, πρόκειται για μια εγκατάσταση που συνδυάζει τον αθλητισμό, τον πολιτισμό και τις παρεμβάσεις ενεργειακής μετάβασης.

Στάθηκε ιδιαίτερα στις ενεργειακές παρεμβάσεις που έχουν γίνει στις εγκαταστάσεις, με φωτοβολταϊκά στην οροφή και στους χώρους στάθμευσης, σταθμούς ηλεκτροκίνησης και συστήματα αποθήκευσης ενέργειας, με στόχο τη μείωση του ενεργειακού κόστους και τη μεγαλύτερη αυτονομία του χώρου.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στη λειτουργία του Γραφείου Αντιμετώπισης Ενεργειακής Φτώχειας, το οποίο αποτελεί, όπως σημείωσε, τον μηχανισμό μέσα από τον οποίο ο Δήμος σχεδιάζει και υλοποιεί πολιτικές για την ενεργειακή μετάβαση αλλά και τη στήριξη των πιο ευάλωτων νοικοκυριών.

Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε και τις παρεμβάσεις για τη διαχείριση των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης, όπως οι κήποι βροχής, που εφαρμόζονται σε σημεία της πόλης με στόχο τη βελτίωση των μικροκλιματικών συνθηκών και την αντιμετώπιση των υψηλών θερμοκρασιών στο αστικό περιβάλλον.

Η Αυτοδιοίκηση ως πεδίο εφαρμογής πολιτικών

Στην ομιλία του ο Δήμαρχος Αθηναίων υπογράμμισε ότι οι δήμοι βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των μεγάλων προκλήσεων που αντιμετωπίζουν οι κοινωνίες σήμερα. Από την κλιματική αλλαγή και τη στέγαση έως τις κοινωνικές υπηρεσίες και την ποιότητα του δημόσιου χώρου, οι τοπικές αρχές καλούνται να δίνουν καθημερινές απαντήσεις σε σύνθετα προβλήματα.

Ο κ. Δούκας αναφέρθηκε στην ανάγκη η δημοκρατική λειτουργία των θεσμών να συνδέεται με συγκεκριμένες πολιτικές που έχουν άμεσο αντίκτυπο στη ζωή των πολιτών.

Όπως ανέφερε, η καθημερινότητα των ανθρώπων περνά μέσα από τη γειτονιά, το σχολείο, το πάρκο, τις κοινωνικές δομές, τις δημοτικές υπηρεσίες και τους δημόσιους χώρους. Εκεί, σύμφωνα με τον ίδιο, κρίνεται η αποτελεσματικότητα της Αυτοδιοίκησης.

Κριτική για την αποδυνάμωση των δήμων

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην κατάσταση που, όπως υποστήριξε, έχει διαμορφωθεί τα τελευταία χρόνια στην Αυτοδιοίκηση, κάνοντας λόγο για περιορισμό των αρμοδιοτήτων και μεγαλύτερη εξάρτηση από την κεντρική διοίκηση.

Ο Δήμαρχος Αθηναίων υποστήριξε ότι οι δήμοι έχουν χάσει σημαντικά εργαλεία άσκησης πολιτικής και αναφέρθηκε ειδικά στην Αθήνα, σημειώνοντας ότι η κατάργηση δομών όπως η Ανάπλαση και οι σχολικές επιτροπές έχει περιορίσει τις δυνατότητες παρέμβασης του δήμου.

Παράλληλα, έκανε λόγο για σημαντική μείωση των διαθέσιμων πόρων, σημειώνοντας ότι ο Δήμος Αθηναίων, παρά το μέγεθος και τις αυξημένες ανάγκες της πρωτεύουσας, λειτουργεί πλέον με σημαντικά χαμηλότερο προϋπολογισμό σε σχέση με παλαιότερα χρόνια.

Ο κ. Δούκας εξέφρασε επίσης την αντίθεσή του στο νέο εκλογικό σύστημα για την Αυτοδιοίκηση, υποστηρίζοντας ότι δυσκολεύει τις συνεργασίες και τις προγραμματικές συγκλίσεις σε τοπικό επίπεδο.

Οι τέσσερις άξονες μιας νέας αυτοδιοικητικής πολιτικής

Ο Δήμαρχος Αθηναίων παρουσίασε τέσσερις βασικές κατευθύνσεις για την αλλαγή του μοντέλου λειτουργίας των δήμων.

Η πρώτη αφορά τη διοικητική οργάνωση της χώρας, με τον ίδιο να προτείνει ένα νέο πλαίσιο που θα αποσαφηνίζει τις αρμοδιότητες των δήμων και θα τους εξασφαλίζει τα αναγκαία μέσα για την άσκηση των καθηκόντων τους.

Η δεύτερη αφορά την ανθεκτικότητα των πόλεων. Ο κ. Δούκας υποστήριξε ότι οι δήμοι πρέπει να έχουν ουσιαστικό ρόλο στον σχεδιασμό του αστικού χώρου, στην προστασία των ελεύθερων χώρων και στην αντιμετώπιση των πιέσεων που δημιουργεί η άναρχη ανάπτυξη.

Η τρίτη αφορά την κοινωνική πολιτική. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι δήμοι μπορούν να συμβάλουν περισσότερο σε ζητήματα όπως η προσιτή κατοικία, οι υπηρεσίες υγείας, η στήριξη των σχολικών υποδομών και οι τοπικές μεταφορές.

Η τέταρτη αφορά τη συμμετοχή των πολιτών. Ο Δήμαρχος Αθηναίων τόνισε ότι οι αποφάσεις για τα έργα και τις παρεμβάσεις στις γειτονιές πρέπει να προκύπτουν μέσα από διαδικασίες διαβούλευσης και ενεργής συμμετοχής.

Το μήνυμα για τον ρόλο των προοδευτικών δημάρχων

Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο Χάρης Δούκας ανέδειξε τον ρόλο των προοδευτικών αυτοδιοικητικών δυνάμεων στην προσπάθεια διαμόρφωσης ενός διαφορετικού μοντέλου διοίκησης των πόλεων.

Σημείωσε ότι θα συνεχίσει να προωθεί τις θέσεις της Αυτοδιοίκησης τόσο στην Ελλάδα όσο και στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, μέσα από τη συμμετοχή του σε διεθνή δίκτυα πόλεων και στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών.

Η παρέμβαση στο Σεράφειο αποτέλεσε μια συνολική τοποθέτηση για τη θέση των δήμων στη νέα εποχή, με κεντρικά ζητήματα την αποκέντρωση, την κοινωνική πολιτική, την κλιματική προσαρμογή και τη μεγαλύτερη συμμετοχή των πολιτών στις αποφάσεις που αφορούν τις πόλεις τους.