ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Η «μετωπική»Ανδρουλάκη-Μητσοτάκη που ξεγύμνωσε την κυβερνητική αμηχανία απέναντι στην ακρίβεια και το ιδιωτικό χρέος
Το σημερινό κοινοβουλευτικό τετ-α-τετ Μητσοτάκη – Ανδρουλάκη δεν ήταν μια ακόμη συνηθισμένη αντιπαράθεση· ήταν η πρώτη καθαρή εικόνα ενός πολιτικού σκηνικού που τρίζει, με την κοινωνία να βρίσκεται ήδη στο όριο. Οι τόνοι ανέβηκαν από την αρχή, όμως πίσω από τις τοποθετήσεις ξεπρόβαλε κάτι βαθύτερο: η παραδοχή ότι η κυβέρνηση δεν έχει πλέον πειστικό αφήγημα για το πώς σκοπεύει να ανακόψει τον σπιράλ ακρίβειας και την εκτόξευση του ιδιωτικού χρέους.
Τα επίσημα στοιχεία που κατέθεσε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν αφήνουν περιθώρια ωραιοποίησης. Από το 2020, οι τιμές στα τρόφιμα έχουν εκτοξευθεί κατά 34,5%. Το καλοκαίρι του 2025 καταγράφηκαν διψήφιες αυξήσεις ακόμη και σε προϊόντα πρώτης ανάγκης όπως τα φρούτα, ο καφές, τα δημητριακά, τα ενοίκια. Η Τράπεζα της Ελλάδος αναθεωρεί πλέον συστηματικά προς τα πάνω τις προβλέψεις της για τον πληθωρισμό στην Ελλάδα, τη στιγμή που η υπόλοιπη ευρωζώνη προχωρά σε σταδιακή αποκλιμάκωση.
Παράλληλα, η αύξηση της μέσης μηνιαίας δαπάνης των νοικοκυριών δεν αντικατοπτρίζει βελτίωση της ζωής τους, αλλά αντίθετα επιβεβαιώνει ότι ο πληθωρισμός –και μάλιστα ο πληθωρισμός στα βασικά είδη διατροφής– κατατρώει το διαθέσιμο εισόδημα. Για το φτωχότερο 20%, πάνω από το μισό μηνιαίο εισόδημα φεύγει σε στέγαση και τρόφιμα. Η εικόνα αυτή δεν αφήνει περιθώρια για θριαμβολογίες.
Η κυβέρνηση επιμένει να επικαλείται διεθνείς κρίσεις και συγκυρίες. Η επιχειρηματολογία του πρωθυπουργού ότι «παντού οι τιμές στα τρόφιμα ανέβηκαν 40%» και ότι «οι καταθέσεις των νοικοκυριών αυξήθηκαν» έπεσε στο κενό μπροστά σε μια κοινωνία που δεν βλέπει το πορτοφόλι της να γεμίζει, αλλά να αδειάζει. Ακόμη και το «καλάθι» που διαφημίστηκε ως λύση στη τάση κερδοσκοπίας μετατράπηκε σε σύμβολο κυβερνητικής αμηχανίας, με τον Ανδρουλάκη να υπενθυμίζει ότι στο καλάθι χωρούσαν μέχρι και καβουροδαγκάνες.
Εξίσου ασφυκτική είναι η εικόνα στο μέτωπο του ιδιωτικού χρέους. Πάνω από 234 δισ. ευρώ έχουν συσσωρευτεί προς τράπεζες, funds και Δημόσιο. Τα νοικοκυριά που αδυνατούν να ρυθμίσουν ακόμη και μικρές οφειλές εγκλωβίζονται σε ένα σύστημα που, όπως παραδέχονται ακόμη και οι servicers, αναπαράγει ξανά και ξανά «κόκκινες» ρυθμίσεις. Η απουσία προστασίας της κύριας κατοικίας και η επιθετική στάση των εταιρειών διαχείρισης δανείων συνθέτουν μια πραγματικότητα που διαλύει την κοινωνική συνοχή.
Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ για 120 δόσεις, η ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών, ο μηδενισμός του ΦΠΑ σε βασικά προϊόντα και η ίδρυση Αρχής Προστασίας Καταναλωτή δεν αντιμετωπίζονται από την κυβέρνηση ως πεδίο συζήτησης, αλλά ως «δημοσιονομική απειλή». Όμως η δημοσιονομική απειλή ήδη υπάρχει: τη βιώνουν τα 2,2 εκατομμύρια οφειλέτες έως 30.000 ευρώ, οι οποίοι δεν βλέπουν κανένα πλάνο διεξόδου.
Η σημερινή σύγκρουση στη Βουλή ανέδειξε την κόπωση ενός μοντέλου που έφτασε στα όριά του. Η κυβέρνηση επιμένει σε μια αφήγηση που δεν συμβαδίζει πλέον με την καθημερινότητα του πολίτη. Από την άλλη, το ΠΑΣΟΚ επιχειρεί να χτίσει έναν προγραμματικό λόγο που να πατάει στα δεδομένα, με σαφείς οικονομικές και κοινωνικές προτάσεις. Το αν αυτό θα αποδώσει εκλογικά, θα το δείξει ο χρόνος. Το βέβαιο είναι πως η κοινωνία δεν αντέχει άλλο την ακινησία.
