Ο Τραμπ μετά τη Βενεζουέλα στρέφει τα μάτια του στη Γροιλανδία της Δανίας – Την στιγμή που η Ε.Ε δεν αντιλαμβάνεται τι συμβαίνει..

Η δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ στο περιοδικό Atlantic δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνείας. «Χρειαζόμαστε τη Γροιλανδία, απολύτως.

Τη χρειαζόμαστε για λόγους άμυνας», είπε, επαναφέροντας ωμά στο προσκήνιο μια λογική γεωπολιτικής αρπαγής που παραπέμπει σε άλλες εποχές. Δεν πρόκειται για γλωσσικό ολίσθημα ούτε για προεκλογική υπερβολή, αλλά για ξεκάθαρη διατύπωση στρατηγικής πρόθεσης απέναντι σε έδαφος που ανήκει στη Δανία και, θεσμικά και πολιτικά, στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Λίγες ώρες αργότερα, και ενώ ακόμη δεν έχει κοπάσει ο διεθνής απόηχος της αμερικανικής στρατιωτικής επίθεσης στο Καράκας, η δεξιά podcaster Katie Miller, σύζυγος υψηλόβαθμου στελέχους του Λευκού Οίκου, ανήρτησε φωτογραφία από τη Γροιλανδία με αμερικανική σημαία και τη λέξη «SOON». Η ανάρτηση αυτή δεν μπορεί να ιδωθεί ως ιδιωτικό αστείο ή προσωπική πρόκληση. Σε ένα περιβάλλον όπου η πολιτική εξουσία, τα think tanks και τα μιντιακά πρόσωπα λειτουργούν ως συγκοινωνούντα δοχεία, τέτοιες εικόνες συνιστούν πολιτικό μήνυμα και δοκιμή αντιδράσεων.

Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρέντερικσεν, απαντά στον Τραμπ:

«Οι ΗΠΑ δεν έχουν κανένα δικαίωμα να προσαρτήσουν κανένα από τα τρία έθνη του δανικού βασιλείου… Θα παρότρυνα, επομένως, έντονα τις Ηνωμένες Πολιτείες να σταματήσουν τις απειλές εναντίον ενός ιστορικά στενού συμμάχου και εναντίον μιας άλλης χώρας και ενός άλλου λαού που έχουν δηλώσει πολύ ξεκάθαρα ότι δεν πωλούνται».

Η Γροιλανδία δεν είναι «γκρίζα ζώνη», ούτε αποικιακό κατάλοιπο χωρίς φωνή. Είναι έδαφος της Δανίας, κράτους με πλήρη δημοκρατική νομιμοποίηση, κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Δεν κυβερνάται από δικτατορία, δεν τελεί υπό διεθνή επιτήρηση, δεν παραβιάζει κανένα διεθνές καθεστώς. Η επίκληση της «άμυνας» ως άλλοθι για την αμφισβήτηση της εδαφικής της κυριαρχίας αποτελεί ευθεία προσβολή του διεθνούς δικαίου και της ευρωπαϊκής θεσμικότητας.
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η στάση των ευρωπαϊκών ηγεσιών αποκτά κρίσιμη σημασία. Η χρόνια αδυναμία της ΕΕ να αρθρώσει ενιαία και αποφασιστική εξωτερική πολιτική την καθιστά θεατή σε εξελίξεις που την αφορούν άμεσα. Οι ηγεσίες που σήμερα σιωπούν, αύριο δύσκολα θα επικαλεστούν αρχές και κανόνες όταν αυτοί θα καταπατώνται επιλεκτικά, με τη δική τους ανοχή.
Για την Ελλάδα, το ζήτημα έχει και ειδικό βάρος. Όσοι έχουν οικοδομήσει την εξωτερική τους ρητορική αποκλειστικά πάνω στη «νομιμότητα» και το διεθνές δίκαιο, οφείλουν να προετοιμαστούν. Δεν μπορείς να επικαλείσαι κανόνες μόνο όταν σε εξυπηρετούν και να σιωπάς όταν παραβιάζονται από ισχυρούς συμμάχους. Η συνέπεια δεν είναι πολυτέλεια, είναι προϋπόθεση αξιοπιστίας.

Η Γροιλανδία, σήμερα, λειτουργεί ως καθρέφτης. Αντικατοπτρίζει μια Δύση που μιλά για αξίες αλλά πράττει με όρους ισχύος, μια Ευρώπη που διστάζει να υπερασπιστεί τα ίδια της τα σύνορα και ηγεσίες που, όπως στρώνουν, έτσι θα κοιμηθούν. Το ερώτημα δεν είναι αν έρχονται δύσκολες στιγμές, αλλά αν υπάρχει η πολιτική βούληση να μην θεωρηθούν αναπόφευκτες.