Μαργαρίτης στην ΚΟΕΣ: Δομική αντιπολίτευση, προοδευτικές συγκλίσεις και θεσμική κατοχύρωση της Ανανεωτικής Αριστεράς

Η παρέμβαση του Θοδωρή Μαργαρίτη στην ΚΟΕΣ του ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής δεν κινήθηκε στη σφαίρα των εσωκομματικών ισορροπιών, αλλά έθεσε ευθέως ζήτημα στρατηγικής ταυτότητας ενόψει συνεδρίου. Σε μια περίοδο όπου η πολιτική αντιπαράθεση με τη Νέα Δημοκρατία οξύνεται, ο Μαργαρίτης περιέγραψε την κυβέρνηση ως την «πιο ταξική της μεταπολίτευσης», επιμένοντας ότι υπονομεύει τον δημόσιο χώρο και προωθεί συστηματικά ιδιωτικοποιήσεις.

Το πρώτο του σημείο ήταν σαφές: δεν υπάρχει, κατά την εκτίμησή του, περιθώριο για έναν ασαφή «κεντρώο» ρόλο. Η κοινωνική πόλωση –υποστήριξε– γεννά κοινωνικό ριζοσπαστισμό, άρα η απάντηση του ΠΑΣΟΚ οφείλει να είναι «δομική αντιπολίτευση» και συγκρότηση εναλλακτικού πόλου εξουσίας απέναντι στη Δεξιά. Η αναφορά στον Ανδρέας Παπανδρέου δεν ήταν νοσταλγική· ήταν υπενθύμιση ενός μοντέλου σύγκρουσης με σαφή ιδεολογικό προσανατολισμό.

Το δεύτερο σκέλος της παρέμβασης άγγιξε τον πυρήνα της συζήτησης για την «επόμενη μέρα». «Μόνο του το ΠΑΣΟΚ δεν μπορεί να τα καταφέρει», σημείωσε, θέτοντας ως αναγκαία προϋπόθεση τις συνεργασίες με άλλες προοδευτικές δυνάμεις. Η έννοια της «προοδευτικής διακυβέρνησης» δεν παρουσιάστηκε ως ευχολόγιο, αλλά ως στρατηγική επιλογή που απαιτεί πολιτική ωριμότητα και προγραμματικές συγκλίσεις. Σε ένα τοπίο κατακερματισμένο, η άρνηση διαλόγου ισοδυναμεί με στρατηγική αυτοπεριορισμού.

Το τρίτο σημείο είχε εσωτερικό, αλλά βαθύτατα πολιτικό χαρακτήρα. Ο Μαργαρίτης υπογράμμισε ότι στην οργανωτική και πολιτική αρχιτεκτονική του κόμματος πρέπει να έχουν θεσμική και ισότιμη θέση τα στελέχη που προέρχονται από την Ανανεωτική Αριστερά. Όχι ως «φιλοξενούμενοι», αλλά ως οργανικό τμήμα της παράταξης. Υπενθύμισε ότι η συγκεκριμένη πολιτική διαδρομή στήριξε το ΠΑΣΟΚ σε περιόδους οριακής εκλογικής επιβίωσης, όταν άλλοι αποχωρούσαν.

Η επισήμανση δεν αφορά πρόσωπα, αλλά τη φυσιογνωμία του εγχειρήματος. Αν ο στόχος είναι μια μεγάλη Δημοκρατική Παράταξη, τότε η ενσωμάτωση της πολυφωνίας και η θεσμική κατοχύρωση των ρευμάτων που συνέβαλαν στη δύσκολη περίοδο αποτελούν όρο αξιοπιστίας. Διαφορετικά, η διεύρυνση κινδυνεύει να εκληφθεί ως συγκυριακή μεταγραφή και όχι ως στρατηγική σύνθεση.

Η παρέμβαση Μαργαρίτη καταγράφει, ενόψει συνεδρίου, μια καθαρή γραμμή: αντιπαράθεση με την κυβέρνηση σε κοινωνική και ιδεολογική βάση, αναζήτηση προοδευτικών συγκλίσεων και εσωτερική ισοτιμία χωρίς αποκλεισμούς. Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν αυτές οι θέσεις θα ακουστούν. Είναι αν θα ενσωματωθούν σε μια συνεκτική στρατηγική που θα επιτρέψει στο ΠΑΣΟΚ να υπερβεί τον ρόλο του παρατηρητή και να διεκδικήσει ρόλο πρωταγωνιστή.