Fitch: Η Ελλάδα θα χρειαστεί δεκαετίες για να συγκλίνει με την Ευρώπη – Χαμηλό βιοτικό επίπεδο, αδύναμοι μισθοί και παλιές πληγές που επιμένουν

Bασισμένο στην αποκλειστική συνέντευξη – θέμα του “bankingnews.gr”

Παρά τους υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης των τελευταίων ετών και τη συνεχή κυβερνητική προβολή των θετικών μακροοικονομικών δεικτών, η πραγματική εικόνα της ελληνικής οικονομίας παραμένει σύνθετη και γεμάτη προκλήσεις. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα που προκύπτει από τις εκτιμήσεις του Greg Kiss, διευθυντικού στελέχους της ομάδας ανάλυσης κρατικών αξιολογήσεων της Fitch Ratings, ο οποίος περιγράφει μια χώρα που εξακολουθεί να απέχει σημαντικά από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο σε επίπεδο εισοδημάτων και αγοραστικής δύναμης.

Ο αναλυτής του αμερικανικού οίκου αξιολόγησης επισημαίνει ότι η ελληνική οικονομία εισήλθε στο 2026 με θετικές επιδόσεις, καθώς η ανάπτυξη διατηρήθηκε πάνω από το 2% τα προηγούμενα χρόνια. Ωστόσο προειδοποιεί ότι η δυναμική αυτή αναμένεται να επιβραδυνθεί, καθώς οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, η ενεργειακή αβεβαιότητα και η σταδιακή ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης δημιουργούν ένα νέο περιβάλλον για την ελληνική οικονομία.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στο γεγονός ότι η επενδυτική ώθηση που προσέφεραν οι ευρωπαϊκοί πόροι δεν θα είναι μόνιμη. Παρότι οι επενδύσεις έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, η Ελλάδα εξακολουθεί να υπολείπεται άλλων χωρών του ευρωπαϊκού Νότου, όπως η Πορτογαλία και η Ιταλία. Αυτό σημαίνει ότι η επόμενη ημέρα θα απαιτήσει ένα πιο ανθεκτικό και παραγωγικό οικονομικό μοντέλο, το οποίο δεν θα βασίζεται αποκλειστικά στην κατανάλωση, τον τουρισμό και τις υπηρεσίες.

Η πιο ανησυχητική διαπίστωση αφορά το βιοτικό επίπεδο των πολιτών. Σύμφωνα με τη Fitch, η Ελλάδα αποτελεί ίσως τη μοναδική χώρα της Ευρώπης που αντί να συγκλίνει με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο τα τελευταία είκοσι χρόνια, απομακρύνθηκε από αυτόν. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε όρους αγοραστικής δύναμης βρισκόταν το 2004 στο 93% του μέσου όρου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ το 2024 είχε υποχωρήσει στο 63%. Πρόκειται για μια εξέλιξη που αποτυπώνει το βάθος της κρίσης που προηγήθηκε αλλά και τη δυσκολία της χώρας να ανακτήσει το χαμένο έδαφος.

Παράλληλα, ο αμερικανικός οίκος επισημαίνει ότι το πραγματικό ΑΕΠ της Ελλάδας εξακολουθεί να παραμένει περισσότερο από 10% χαμηλότερα από το επίπεδο που είχε καταγραφεί πριν από την οικονομική κρίση του 2008. Με άλλα λόγια, παρά τη σημαντική ανάκαμψη των τελευταίων ετών, η χώρα δεν έχει ακόμη επιστρέψει πλήρως στα επίπεδα ευημερίας που είχε πριν από σχεδόν δύο δεκαετίες.

Στις διαρθρωτικές αδυναμίες που εξακολουθούν να προκαλούν ανησυχία περιλαμβάνεται το υψηλό έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών, το οποίο διατηρεί την οικονομία εξαρτημένη από εξωτερική χρηματοδότηση και συνεπώς ευάλωτη σε διεθνείς αναταράξεις. Παράλληλα, το δημόσιο χρέος εξακολουθεί να αποτελεί ένα βαρύ κληροδότημα της προηγούμενης κρίσης, παρά τη βελτίωση των δημοσιονομικών δεικτών και τη σταθεροποίηση των δημόσιων οικονομικών.

Η Fitch αναγνωρίζει ότι η συμμετοχή της Ελλάδας στην Ευρωζώνη λειτουργεί ως ασπίδα απέναντι σε εξωτερικούς κραδασμούς και ότι οι συνθήκες δανεισμού του ελληνικού Δημοσίου παραμένουν ιδιαίτερα ευνοϊκές. Ωστόσο η κεντρική διαπίστωση παραμένει αμετάβλητη: η πραγματική σύγκλιση με την Ευρώπη δεν πρόκειται να επιτευχθεί σύντομα.

«Η κάλυψη αυτού του χάσματος πιθανότατα θα απαιτήσει δεκαετίες. Πρόκειται για μαραθώνιο και όχι για αγώνα ταχύτητας», σημειώνει χαρακτηριστικά ο Greg Kiss, περιγράφοντας μια πραγματικότητα που έρχεται σε αντίθεση με το αφήγημα της γρήγορης επιστροφής στην ευρωπαϊκή κανονικότητα.

Για εκατομμύρια πολίτες που συνεχίζουν να βλέπουν την ακρίβεια να εξανεμίζει τους μισθούς, τα ενοίκια να εκτοξεύονται και την καθημερινότητα να γίνεται ολοένα δυσκολότερη, η συγκεκριμένη εκτίμηση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα. Η ελληνική οικονομία μπορεί να καταγράφει θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, όμως η απόσταση που χωρίζει το βιοτικό επίπεδο των Ελλήνων από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο εξακολουθεί να παραμένει μεγάλη και, σύμφωνα με τη Fitch, θα χρειαστεί πολύς χρόνος και βαθιές μεταρρυθμίσεις για να καλυφθεί.