Γκράβα: Η ασφάλεια των παιδιών δεν προσφέρεται για επικοινωνιακές φιέστες και μικροπαραταξιακά παιχνίδια

Του Άγγελου Γαβρή

Υπάρχουν στιγμές που η πολιτική αντιπαράθεση οφείλει να σταματά μπροστά στο αυτονόητο. Η ασφάλεια των παιδιών μας είναι μία από αυτές. Όσα εκτυλίσσονται γύρω από το σχολικό συγκρότημα της Γκράβας προκαλούν εύλογη αγανάκτηση, όχι μόνο εξαιτίας των σοβαρών ζητημάτων ασφαλείας που έχουν αναδειχθεί, αλλά και λόγω του τρόπου με τον οποίο ορισμένοι φαίνεται να αντιμετωπίζουν μια τόσο ευαίσθητη υπόθεση ως ευκαιρία πολιτικής προβολής.

Η δημοτική αρχή του Χάρη Δούκα ανέδειξε το πρόβλημα, προχώρησε στην αναστολή λειτουργίας του σχολικού συγκροτήματος και απαίτησε ελέγχους και σαφείς απαντήσεις από τους αρμόδιους φορείς. Ήδη από τις 8 Οκτωβρίου, το Δημοτικό Συμβούλιο είχε αποφασίσει ομόφωνα, έπειτα από εισήγηση του δημάρχου, την προσωρινή αναστολή λειτουργίας των σχολείων. Την ίδια ώρα, η ανταπόκριση της κεντρικής διοίκησης και των εμπλεκόμενων φορέων δεν αποδείχθηκε αντίστοιχη της σοβαρότητας του προβλήματος.

Ένα πόρισμα στα ΜΜΕ, πριν φτάσει στον Δήμο

Το αποκορύφωμα της θεσμικής αστοχίας ήρθε στις 21 Οκτωβρίου. Το πόρισμα του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος δημοσιοποιήθηκε στον Τύπο και σχολιαζόταν ήδη τηλεοπτικά, ενώ ο Δήμος Αθηναίων, όπως κατήγγειλε ο δήμαρχος, δεν είχε ακόμη παραλάβει επισήμως το έγγραφο, παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις του.

Πρόκειται για μια αδιανόητη αντιστροφή προτεραιοτήτων. Πώς είναι δυνατόν ένα τεχνικό πόρισμα που αφορά την ασφάλεια εκατοντάδων μαθητών να γίνεται αντικείμενο δημόσιου σχολιασμού πριν κοινοποιηθεί θεσμικά στη δημοτική αρχή που καλείται να λάβει αποφάσεις; Και πώς μπορεί να γίνεται πολιτική αντιπαράθεση για το περιεχόμενό του, όταν ο αρμόδιος Δήμος δεν έχει ακόμη τη δυνατότητα να το αξιολογήσει επισήμως;

Ο Χάρης Δούκας είχε κάθε λόγο να αντιδράσει. Στην ανάρτησή του μίλησε για «επικοινωνιακό σόου στις πλάτες των παιδιών», ενώ στο Δημοτικό Συμβούλιο ξεκαθάρισε ότι η Γκράβα θα επαναλειτουργήσει μόνο όταν διασφαλιστεί η ασφάλεια των εγκαταστάσεων. Αυτή είναι η ουσία της υπόθεσης και όχι ποιος θα προλάβει να αποκομίσει περισσότερα λεπτά τηλεοπτικής δημοσιότητας.

Η κυβέρνηση, τα υπουργεία και οι ευθύνες που δεν εξαφανίζονται

Η κεντρική πολιτεία δεν μπορεί να παρακολουθεί από απόσταση ένα τόσο σοβαρό πρόβλημα και στη συνέχεια να περιορίζεται σε επισημάνσεις περί αρμοδιοτήτων. Το υπουργείο Παιδείας και οι συναρμόδιοι κρατικοί φορείς οφείλουν να συμβάλουν ουσιαστικά στην αντιμετώπισή του, με τεχνική υποστήριξη, συντονισμό και σαφές χρονοδιάγραμμα ενεργειών.

Η κυβέρνηση δεν απαλλάσσεται από τις πολιτικές της ευθύνες επικαλούμενη τον Δήμο. Όπως και ο Δήμος δεν απαλλάσσεται από τις δικές του επιχειρησιακές υποχρεώσεις. Η ασφάλεια των σχολικών εγκαταστάσεων απαιτεί συνεργασία και συγκεκριμένες αποφάσεις, όχι έναν ακόμη γύρο μετακύλισης ευθυνών.

Είναι χαρακτηριστικό ότι ο δήμαρχος κάλεσε προσωπικά την υπουργό Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, και τον πρόεδρο του ΤΕΕ, Γιώργο Στασινό, στη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου. Τελικά, το υπουργείο εκπροσωπήθηκε από υπηρεσιακό στέλεχος, ενώ δεν παρέστη εκπρόσωπος του ΤΕΕ. Η απουσία αυτή, ανεξαρτήτως των λόγων που την προκάλεσαν, δεν βοήθησε τον θεσμικό διάλογο που είχε ζητήσει η δημοτική αρχή.

Η σιωπή στο ΤΕΕ και τα ερωτήματα για τις παραταξιακές ισορροπίες

Υπάρχει, ωστόσο, και μια άλλη διάσταση που δεν πρέπει να περάσει απαρατήρητη. Η στάση των παρατάξεων στο ΤΕΕ, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που έχουν πολιτική αναφορά ή στήριξη από το ΠΑΣΟΚ, αξίζει να εξεταστεί με ιδιαίτερη προσοχή.

Απέναντι στις επανειλημμένες εκκλήσεις του Δήμου Αθηναίων, ποια δημόσια παρέμβαση έγινε για την άμεση και θεσμική κοινοποίηση του πορίσματος; Υπήρξαν πρωτοβουλίες, παρεμβάσεις ή αιτήματα εντός του Επιμελητηρίου; Και εάν υπήρξαν, γιατί δεν έγιναν γνωστά;

Η απουσία μιας δημόσιας τοποθέτησης δεν αποδεικνύει μικροπαραταξιακή σκοπιμότητα. Δημιουργεί, όμως, εύλογη ανάγκη για εξηγήσεις, ιδιαίτερα όταν η υπόθεση αφορά την ασφάλεια μαθητών και όταν πολιτικές και παραταξιακές ισορροπίες κινδυνεύουν να επισκιάσουν την ανάγκη θεσμικής συνεννόησης.

Κανένας κομματικός ή παραταξιακός συσχετισμός δεν μπορεί να δικαιολογήσει τη σιωπή απέναντι σε ένα τόσο σοβαρό ζήτημα. Ούτε οι εσωτερικές ισορροπίες ενός επαγγελματικού φορέα μπορούν να προηγούνται της ασφάλειας των παιδιών.

Η αντιπολίτευση και η ευκολία της τηλεοπτικής αντιπαράθεσης

Εξίσου προβληματική είναι η μετατροπή της υπόθεσης σε πεδίο αντιπαράθεσης μεταξύ δημοτικής αρχής και αντιπολίτευσης, την ώρα που το ουσιαστικό ζητούμενο παραμένει η ασφαλής επαναλειτουργία των σχολείων.

Στο Δημοτικό Συμβούλιο, ο Κώστας Μπακογιάννης επέλεξε να επικρίνει τη δημοτική αρχή για την έμφαση που έδωσε στη διαρροή του πορίσματος. Ασφαλώς η αντιπολίτευση έχει δικαίωμα και υποχρέωση να ελέγχει τη διοίκηση. Όμως, η θεσμική σειρά ενημέρωσης δεν αποτελεί δευτερεύουσα λεπτομέρεια. Αποτελεί προϋπόθεση για να λαμβάνονται εγκαίρως υπεύθυνες αποφάσεις.

Η δημόσια συζήτηση οφείλει, επίσης, να αποσαφηνίσει ποιοι είχαν πρόσβαση στο πόρισμα, πότε ενημερώθηκαν και με ποια διαδικασία. Η δημοσιοποίησή του πριν από την επίσημη παραλαβή από τον Δήμο είναι διαπιστωμένη χρονική αστοχία. Δεν τεκμηριώνει από μόνη της ότι συγκεκριμένοι εκπρόσωποι της αντιπολίτευσης είχαν προνομιακή ενημέρωση. Αυτό είναι ζήτημα που χρειάζεται σαφείς απαντήσεις και όχι εικασίες.

Με την ασφάλεια των παιδιών μας δεν παίζουμε

Ο Χάρης Δούκας επέμεινε ότι τα σχολεία της Γκράβας δεν θα ανοίξουν προτού διασφαλιστεί η ασφάλεια μαθητών και εκπαιδευτικών. Παράλληλα, εισηγήθηκε την εξέταση άμεσων εναλλακτικών λύσεων θέρμανσης, ώστε να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα χωρίς να παραταθεί αδικαιολόγητα η διακοπή της εκπαιδευτικής διαδικασίας.

Αυτή η επιλογή πρέπει να κριθεί με βάση τα πραγματικά αποτελέσματα, την τεχνική τεκμηρίωση και την προστασία της σχολικής κοινότητας. Η ασφάλεια δεν μπορεί να υποτάσσεται ούτε στην κυβερνητική επικοινωνία ούτε στην αντιπολιτευτική σκοπιμότητα.

Οι γονείς δεν ενδιαφέρονται για το ποιος θα κερδίσει τις εντυπώσεις. Θέλουν να γνωρίζουν εάν τα παιδιά τους μπορούν να επιστρέψουν με ασφάλεια στις αίθουσες. Οι εκπαιδευτικοί χρειάζονται επίσημη ενημέρωση και αξιόπιστες εγγυήσεις. Και οι μαθητές δικαιούνται ένα σχολείο στο οποίο δεν θα τίθεται υπό αμφισβήτηση η σωματική τους ακεραιότητα.

Η Γκράβα δεν είναι τηλεοπτικό σκηνικό, ούτε πεδίο μικροκομματικών λογαριασμών. Είναι ένα σχολικό συγκρότημα που χρειάζεται άμεσες, τεκμηριωμένες παρεμβάσεις. Η κυβέρνηση, το ΤΕΕ, ο Δήμος και κάθε εμπλεκόμενος φορέας οφείλουν να λογοδοτούν για τις πράξεις και τις παραλείψεις τους.

Και μέχρι να ολοκληρωθούν οι αναγκαίες εργασίες και να υπάρξει ασφαλής επαναλειτουργία, μία προτεραιότητα πρέπει να παραμένει αδιαπραγμάτευτη: με την ασφάλεια των παιδιών μας δεν παίζουμε.