Ο Μητσοτάκης υπόσχεται χρήματα τα οποία ΔΕΝ έχει, σε ψηφοφόρους που ΔΕΝ τον ψηφίζουν

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέβηκε στο βήμα της ΔΕΘ επιχειρώντας να αλλάξει την πολιτική ατζέντα και να ανακόψει τη φθορά της κυβέρνησης. Παρουσίασε ένα πολυετές πακέτο φορολογικών ελαφρύνσεων, εισοδηματικών ενισχύσεων και παρεμβάσεων, μόνο που πίσω από τα μεγάλα ποσά υπάρχει μια κρίσιμη λεπτομέρεια: σημαντικό μέρος του κυβερνητικού σχεδιασμού δεν εξαντλείται στο 2026, αλλά εκτείνεται στο 2027, στο 2028, στο 2029 και, σε ορισμένους στόχους, ακόμη μακρύτερα.

Διαβάστε το θέμα στο NPRESS.GR

Και εδώ ακριβώς αρχίζει το πολιτικό πρόβλημα για το Μέγαρο Μαξίμου.

Ο ίδιος ο πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι οι εθνικές εκλογές θα γίνουν την άνοιξη του 2027. Επομένως, όταν παρουσιάζει σήμερα ως ενιαίο πολιτικό σχέδιο μέτρα και στόχους που θα ολοκληρωθούν μετά τις κάλπες, ουσιαστικά ζητά από τους πολίτες να αξιολογήσουν όχι μόνο όσα έκανε στα επτά χρόνια που ήδη κυβερνά, αλλά και όσα υπόσχεται ότι θα κάνει εφόσον του δώσουν τρίτη κυβερνητική θητεία.

Η ΔΕΘ που φτάνει μέχρι το 2029

Το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα είναι οι δημόσιοι υπάλληλοι. Το επίδομα Χριστουγέννων των 500 ευρώ θεσπίζεται από το 2027. Πρόκειται ασφαλώς για πραγματική εισοδηματική παρέμβαση, αλλά δεν απαντά στη σημερινή πίεση που υφίστανται τα νοικοκυριά από την ακρίβεια, τα ενοίκια και το αυξημένο κόστος ζωής.

Ακόμη πιο χαρακτηριστικό είναι το τέλος επιτηδεύματος. Η κυβέρνηση εξαγγέλλει την κατάργησή του, αλλά αυτή δεν γίνεται παντού και αμέσως. Για την Αττική προβλέπεται μείωση κατά 50% το 2028 και οριστική κατάργηση το 2029.

Το ίδιο συμβαίνει με τον κατώτατο μισθό των 1.000 ευρώ. Δεν πρόκειται για αύξηση που θα εφαρμοστεί σήμερα, αλλά για κυβερνητικό στόχο έως το 2028.

Άρα, το επικοινωνιακό τέχνασμα είναι εμφανές: στο ίδιο πολιτικό «πακέτο» τοποθετούνται παρεμβάσεις διαφορετικών ετών, ώστε το συνολικό μέγεθος να εμφανίζεται εντυπωσιακότερο.

Υπάρχουν, βεβαίως, και μέτρα που αρχίζουν άμεσα. Η ετήσια ενίσχυση των συνταξιούχων αυξάνεται στα 400 ευρώ από τον Νοέμβριο του 2026 και διευρύνεται σε περισσότερους δικαιούχους. Αυτό πρέπει να καταγράφεται καθαρά.

Αλλά ακριβώς επειδή υπάρχουν και άμεσα μέτρα, γίνεται ακόμη πιο εμφανής η επιλογή της κυβέρνησης να παρουσιάσει μαζί με αυτά ένα πολυετές πρόγραμμα που εκτείνεται βαθιά στην επόμενη κυβερνητική περίοδο.

Πρώτα η κάλπη και μετά μεγάλο μέρος του λογαριασμού

Εδώ βρίσκεται η ουσία της πολιτικής κριτικής.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν παρουσιάζει απλώς τον τελευταίο προϋπολογισμό της σημερινής κυβέρνησης. Παρουσιάζει ήδη ένα πρόγραμμα επόμενης τετραετίας.

Ζητά, δηλαδή, να πιστωθεί πολιτικά από σήμερα παρεμβάσεις που προϋποθέτουν ότι θα βρίσκεται στο Μέγαρο Μαξίμου και μετά τις εκλογές του 2027.

Το μήνυμα προς τον ψηφοφόρο γίνεται περίπου: δώσε μου τώρα την τρίτη εντολή και θα ολοκληρώσω μετά τις εκλογές όσα σου ανακοινώνω σήμερα.

Μόνο που ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν διεκδικεί για πρώτη φορά την πρωθυπουργία. Κυβερνά από το 2019.

Και ύστερα από επτά χρόνια διακυβέρνησης είναι πολιτικά δύσκολο να παρουσιάζεται κάθε ανεκπλήρωτη κοινωνική ανάγκη ως υπόσχεση για την επόμενη τετραετία.

Οι κοινωνικές ομάδες που θέλει να ξανακερδίσει

Δεν είναι τυχαίο σε ποιους απευθύνεται το νέο πακέτο.

Δημόσιοι υπάλληλοι, συνταξιούχοι, αγρότες, ελεύθεροι επαγγελματίες, επιχειρήσεις και οικογένειες με παιδιά βρίσκονται στο επίκεντρο των εξαγγελιών.

Πρόκειται για κοινωνικές ομάδες στις οποίες η κυβέρνηση έχει σοβαρούς πολιτικούς λόγους να επιχειρεί επαναπροσέγγιση.

Οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με τη διάβρωση της πραγματικής αγοραστικής δύναμης των μισθών τους. Οι ελεύθεροι επαγγελματίες αντέδρασαν έντονα στην τεκμαρτή φορολόγηση. Οι αγρότες πιέζονται από το κόστος παραγωγής και βρίσκονται ταυτόχρονα αντιμέτωποι με τις πολιτικές συνέπειες της υπόθεσης του ΟΠΕΚΕΠΕ. Οι οικογένειες δοκιμάζονται από το κόστος στέγασης, ενέργειας και βασικών αγαθών.

Η ΔΕΘ, επομένως, δεν ήταν απλώς μια οικονομική ομιλία.

Ήταν η πρώτη μεγάλη απόπειρα του Κυριάκου Μητσοτάκη να ξαναχτίσει την κοινωνική συμμαχία με την οποία κέρδισε τις προηγούμενες εκλογές.

Και στη δεξιά πολυκατοικία, ο Σαμαράς

Σαν να μην έφτανε η κοινωνική φθορά, το Μέγαρο Μαξίμου έχει πλέον ανοιχτό μέτωπο και στα δεξιά του.

Η σύγκρουση Μητσοτάκη – Σαμαρά δεν κρύβεται πλέον πίσω από υπαινιγμούς.

Ο πρωθυπουργός δήλωσε από τη Θεσσαλονίκη ότι ο Αντώνης Σαμαράς διαθέτει «τεχνογνωσία» στο πώς να κάνει κακό στη Νέα Δημοκρατία και τον κάλεσε ουσιαστικά να αναλογιστεί την πολιτική του υστεροφημία.

Η απάντηση του πρώην πρωθυπουργού ήταν άμεση: το ποιος βλάπτει την παράταξη, είπε, δεν το αποφασίζει η οικογένεια Μητσοτάκη αλλά ο λαός της παράταξης, επαναφέροντας παράλληλα την αιχμή περί «κόμματος Μητσοτάκη».

Η σύγκρουση έχει σημασία πολύ μεγαλύτερη από μια προσωπική βεντέτα δύο πρώην συμμάχων.

Για μια Νέα Δημοκρατία που κινείται δημοσκοπικά αισθητά χαμηλότερα από το 40,5% των εκλογών του 2023, ακόμη και μια σχετικά περιορισμένη διαρροή προς τα δεξιά μπορεί να γίνει κρίσιμη στην προσπάθεια του Κυριάκου Μητσοτάκη να διεκδικήσει αυτοδυναμία.

Γι’ αυτό και πίσω από τη σκληρότητα της επίθεσης προς τον Αντώνη Σαμαρά μπορεί κανείς να διακρίνει κάτι περισσότερο από θυμό: πολιτική ανησυχία.

Επτά χρόνια εξουσίας και ένας βαρύς λογαριασμός

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης πηγαίνει προς τις εκλογές του 2027 έχοντας ένα μειονέκτημα που δεν είχε ούτε το 2019 ούτε το 2023.

Δεν μπορεί πλέον να πολιτεύεται ως η υπόσχεση του καινούργιου.

Είναι ο πρωθυπουργός μιας επταετίας.

Και αυτή η επταετία κουβαλά πλέον τον δικό της πολιτικό λογαριασμό: Τέμπη, υποκλοπές, ΟΠΕΚΕΠΕ, καταγγελίες για απευθείας αναθέσεις, ζητήματα διαφάνειας και μια παρατεταμένη κρίση ακρίβειας που έχει μετατρέψει το κόστος ζωής σε βασικό πολιτικό πρόβλημα της κυβέρνησης.

Δεν σημαίνει ότι όλες αυτές οι υποθέσεις είναι ίδιες ούτε ότι συνεπάγονται προσωπική ευθύνη του πρωθυπουργού. Πολιτικά, όμως, συσσωρεύονται πάνω στην ίδια κυβέρνηση και διαμορφώνουν την εικόνα μιας εξουσίας που δεν μπορεί πλέον να επικαλείται ούτε την απειρία ούτε την έλλειψη χρόνου.

Αυτό είναι ίσως και το μεγαλύτερο πρόβλημα της φετινής ΔΕΘ.

Όταν κυβερνάς επτά χρόνια, η υπόσχεση για το όγδοο, το ένατο και το δέκατο έτος ακούγεται διαφορετικά.

Η ακρίβεια είναι σήμερα

Και υπάρχει ένα ακόμη ερώτημα που το κυβερνητικό πακέτο δεν μπορεί να εξαφανίσει: τι γίνεται μέχρι τότε;

Τα νοικοκυριά δεν πληρώνουν το σούπερ μάρκετ του 2026 με τον κατώτατο μισθό του 2028.

Ο δημόσιος υπάλληλος δεν πληρώνει το σημερινό ενοίκιο με το επίδομα Χριστουγέννων του 2027.

Ο επαγγελματίας δεν αντιμετωπίζει τις σημερινές υποχρεώσεις του με την ολοκλήρωση μιας φορολογικής μεταρρύθμισης το 2029.

Και ο νέος που ψάχνει σήμερα σπίτι δεν μπορεί να περιμένει την επόμενη κυβερνητική περίοδο για να αποκτήσει πρόσβαση σε αξιοπρεπή και οικονομικά προσιτή κατοικία.

Αυτό είναι το πολιτικό κενό που προσπάθησε να καλύψει η ΔΕΘ με το μεγάλο άνοιγμα του χρονικού ορίζοντα των εξαγγελιών.

Η ψήφος το 2027, οι υποσχέσεις έως το 2029

Η κυβέρνηση έχει κάθε δικαίωμα να παρουσιάζει πολυετές οικονομικό πρόγραμμα. Και ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει κάθε δικαίωμα να ζητήσει τρίτη εντολή προβάλλοντας όσα σχεδιάζει να κάνει εφόσον επανεκλεγεί.

Αλλά τότε τα πράγματα πρέπει να λέγονται με το όνομά τους.

Δεν πρόκειται μόνο για «πακέτο της ΔΕΘ».

Πρόκειται για το πρώτο μεγάλο προεκλογικό συμβόλαιο του Κυριάκου Μητσοτάκη για την επόμενη τετραετία.

Ένα συμβόλαιο που ζητά από τον πολίτη να δώσει πρώτα την ψήφο του και να περιμένει στη συνέχεια, έως το 2028 και το 2029, για να δει αν θα υλοποιηθεί ολόκληρος ο λογαριασμός.

Και κάπου εκεί βρίσκεται το πραγματικό στοίχημα για το Μέγαρο Μαξίμου: όχι αν οι εξαγγελίες ακούγονται θετικές, αλλά αν, έπειτα από επτά χρόνια διακυβέρνησης, υπάρχουν ακόμη αρκετοί πολίτες διατεθειμένοι να αγοράσουν με την ψήφο τους μια ακόμη κυβερνητική υπόσχεση για το μέλλον.