#Πάρε_Θέση: Ποια Ευρώπη εξοπλίζουμε όταν αφήνουμε την κοινωνία απροστάτευτη;

Γράφει ο Κωνσταντίνος Ταχτσίδης

Μια Ευρώπη που αντιμετωπίζει ως αυτονόητη την πολεμική ετοιμότητα και την τερατώδη αύξηση των αμυντικών δαπανών, αλλά διαρκώς διαπραγματεύσιμη την κοινωνική προστασία απο τις συνεχείς και ταυτόχρονα συντελούμενες κρίσεις, οφείλει μια εξήγηση.

Ποιο ακριβώς ευρωπαϊκό μοντέλο υπερασπίζεται, όταν οι άνθρωποι ,για την ασφάλεια των οποίων υποτίθεται ότι εξοπλίζεται, δυσκολεύονται να πληρώσουν το ενοίκιο, την ενέργεια και συνολικά τη διαβίωσή τους;
Πόσο ασφαλής μπορεί να θεωρείται μια ήπειρος όταν η αξιοπρεπής καθημερινότητα γίνεται προνόμιο;

Αυτό το πολιτικό ερώτημα βρίσκεται στον πυρήνα της πανευρωπαϊκής πρωτοβουλίας «Πάρε Θέση», που εγκαινιάζεται στην Αθήνα, με πρωτοβουλία του Χάρη Δούκα και της Ομάδα των Σοσιαλιστών στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών.
Η πρωτοβουλία καλεί αιρετούς της Αυτοδιοίκησης και πολίτες να συμμετάσχουν στη διαμόρφωση ενός νέου ευρωπαϊκού οράματος, διεκδικώντας λόγο στο τι επιλέγει η Ευρώπη να προστατεύσει.

Η παρουσίαση της πρωτοβουλίας θα γίνει αυτή την Παρασκευή 11/09, από τις 09:00 έως τις 13:00, στο Δημοτικό Μουσικό Θέατρο ΟΛΥΜΠΙΑ, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής συνάντησης «Democracy at its roots».
Σοσιαλιστές και προοδευτικοί αιρετοί από διαφορετικές χώρες θα συναντηθούν στην ελληνική πρωτεύουσα, ενώ στο τέλος των εργασιών θα υπογραφεί η «Athens Declaration» (Διακήρυξη των Αθηνών) της οποίας το κεντρικό μήνυμα είναι σαφές, «η συνοχή είναι και αυτή ασφάλεια».

Ας μιλήσουμε για το τι σημαίνει πραγματικά Ασφαλεια

Η φράση “η συνοχή είναι και αυτή ασφάλεια” είναι μεταξύ των επιχειρημάτων που αναπτύσσει εδώ και καιρό ο δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, έχει σαφές πολιτικό περιεχόμενο και αμφισβητεί μια ολόκληρη ιεράρχηση πολιτικών προτεραιοτήτων.

Αναγνωρίζει ως ζητήματα συλλογικής προστασίας την προσιτή κατοικία, την ενεργειακή ασφάλεια, τις δημόσιες υπηρεσίες και την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Διεκδικεί για αυτές τις ανάγκες το πολιτικό βάρος που τους αξίζει και τη χρηματοδότηση που αντιστοιχεί στη βελτίωση της καθημερινής ζωής εκατομμυρίων ανθρώπων.

Γιατί η ανασφάλεια έχει ταξικό περιεχόμενο.
Όταν η προστασία εξαρτάται από το εισόδημα, η επίκληση της «ανθεκτικής κοινωνίας» συγκαλύπτει το γεγονός ότι ορισμένοι αφήνονται πολύ περισσότερο εκτεθειμένοι από άλλους.

Η συζήτηση αυτή αποκτά συγκεκριμένο και ακρως πολιτικό περιεχόμενο στον επόμενο, ιστορικής σημασίας, ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.
Η πρόταση της Ευρωπαικής Επιτροπής για την περίοδο 2028–2034 προβλέπει 131 δισ. ευρώ σε αμυντικό εξοπλισμό, κρίσιμες υποδομές διπλής χρήσης και διαστημικά προγράμματα ασφαλείας. Δηλαδή περίπου πενταπλάσια χρηματοδότηση σε σχέση με τα σημερινά επίπεδα. Πρόκειται για πρόταση που απαιτεί συμφωνία των κρατών και έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Οι προτεραιότητες, επομένως, παραμένουν αντικείμενο πολιτικής διαπραγμάτευσης.

Η ανάγκη αμυντικής επάρκειας είναι πραγματική.
Εξίσου πραγματική είναι όμως και η ανάγκη να μη χρηματοδοτηθεί η ευρωπαϊκή ισχύς εις βάρος της κοινωνικής συνοχής.

Η προειδοποίηση του Χάρη Δούκα και των προοδευτικών αιρετών για την υποβάθμιση του πολιτικού και οικονομικού βάρους της πολιτικής συνοχής και της αγροτικής πολιτικής αφορά αυτή την επιλογή.
Ένας προϋπολογισμός αποκαλύπτει ποιες ανάγκες αποκτούν δεσμευμένους πόρους και ποιες παραπέμπονται μονίμως σε πιο “ώριμες συνθήκες” που συνήθως δεν έρχονται ποτέ.

Ηρθε η ώρα του Δημοκρατικού Ριζοσπαστικού Σοσιαλισμού

Για την ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία, αυτή είναι συζήτηση πολιτικής επιβίωσης.

Κάθε φορά που αποδέχεται την κοινωνική υποχώρηση ως αναπόφευκτη, περιορίζει τη χρησιμότητά της στην ηπιότερη διαχείρισή της.
Κάθε φορά που ζητά από τους πολίτες να αρκεστούν στο μικρότερο κακό, τους εκπαιδεύει να περιμένουν λιγότερα από τη δημοκρατική πολιτική.

Έτσι, η προοδευτική ταυτότητα κινδυνεύει να καταλήξει διαφορά ύφους ανάμεσα σε παρατάξεις που εφαρμόζουν παρόμοιες επιλογές.

Η Ακροδεξιά αξιοποιεί αυτό το κενό και προσφέρει ενόχους, κοιτώντας προς τα κάτω και όχι προς τα πάνω σε εκείνους που δημιουργούν τις ανισότητες.
Μετατρέπει την αγωνία των ανθρώπων που αναζητούν προστασία, σε εχθρότητα προς εκείνους που έχουν ακόμη λιγότερα.

Η αντιμετώπισή της απαιτεί σύγκρουση με τον ρατσισμό, τον αυταρχισμό και τις πολιτικές που ενισχύουν αντί να περιορίζουν την ανασφάλεια.

Η υπεράσπιση της δημοκρατίας πρέπει να αποκτά υλικό περιεχόμενο στην κατοικία, στην εργασία, στην πρόσβαση στις κοινωνικές υπηρεσίες, στη δυνατότητα να ανακαταλάβουμε τη δυνατότητα να σχεδιάζουμε το μέλλον μας.

Γιατί μέσα απο την Αυτοδιοίκηση

Η επιλογή να οργανωθεί αυτή η παρέμβαση μέσα από την Αυτοδιοίκηση έχει ιδιαίτερη σημασία.

Στις πόλεις και στις περιφέρειες, οι συνέπειες των ευρωπαϊκών αποφάσεων αποκτούν όνομα και διεύθυνση.
Η στεγαστική κρίση αδειάζει μια γειτονιά από κατοίκους.
Η απουσία υποδομών αφήνει έναν δρόμο εκτεθειμένο στην πλημμύρα.
Η υποχρηματοδότηση στερεί από μια οικογένεια μια αναγκαία υπηρεσία.

Οι αιρετοί που αντιμετωπίζουν αυτές τις ανάγκες δικαιούνται ουσιαστική συμμετοχή στις αποφάσεις για τους πόρους και τις προτεραιότητες.

Ο τίτλος «Democracy at its roots» αποκτά έτσι συγκεκριμένο νόημα.
Η δημοκρατία χρειάζεται ανθρώπους που μπορούν να επηρεάζουν όσα συμβαίνουν σε πραγματικό χρόνο στον τόπο τους και δημόσιους θεσμούς που έχουν τη δυνατότητα να ανταποκρίνονται. Η μεταφορά ευθυνών στους δήμους, χωρίς αντίστοιχους πόρους και εξουσία, εξαντλεί την Αυτοδιοίκηση και υπονομεύει την εμπιστοσύνη των πολιτών.

Όσον αφορά στην πολιτική ταυτότητα του Χάρη Δούκα, η πρωτοβουλία συνδέει την προοδευτική διοίκηση της Αθήνας των τελευταίων ετών με μια ευρύτερη πολιτική διεκδίκηση.
Η πόλη γίνεται αφετηρία συγκρότησης συμμαχιών για αλλαγές εκεί όπου καθορίζονται οι δυνατότητές της.
Αυτή είναι και η ουσιαστική πολιτική διάσταση της παρέμβασής του Δημάρχου Αθηναίων. Η υπεράσπιση της δημοκρατίας της καθημερινότητας απαιτεί συμμετοχή στη σύγκρουση για την κατεύθυνση ολόκληρης της Ευρώπης.

Το «Πάρε Θέση» απέναντι στο «δεν γίνεται αλλιώς»

Το «Πάρε Θέση» θα κριθεί στη συνέχεια που θα αποκτήσει.
Στην πίεση για συγκεκριμένες χρηματοδοτήσεις, στην υπεράσπιση των δημόσιων αγαθών, στη συμμετοχή των πολιτών πέρα από την υπογραφή μιας διακήρυξης.
Η συνάντηση και η “Διακήρυξη της Αθήνας” ανοίγει αυτό το πεδίο και θέτει την ευρωπαϊκή προοδευτική οικογένεια μπροστά στις ευθύνες της.

Η δημοκρατία χάνει το νόημά της όταν οι πολίτες μπορούν να ψηφίζουν για εναλλαγή κυβερνήσεων, αλλά όχι για την αλλαγή της καθημερινότητάς τους και οποιαδήποτε προοδευτική πολιτική έχει λόγο ύπαρξης όσο αποδεικνύει ότι αυτή η αλλαγή παραμένει δυνατή.

Το «Πάρε Θέση» απευθύνεται και σε όσους έμαθαν να αποκαλούν «ρεαλισμό» κάθε υποχώρηση των πολλών, γιατί η κοινωνική Ευρώπη αρχίζει όταν το πολιτικό κόστος της αλλαγής παύει να θεωρείται σοβαρότερο από το ανθρώπινο κόστος της αδράνειας.