“Χάθηκε” το παιδί μου στις φλόγες, μέχρι να κλείσω τα μάτια μου θα σας πάω μέχρι τέλους”

Η σύγκρουση δύο πυροσβεστικών ελικοπτέρων στην Ψάθα, που στοίχισε τη ζωή σε δύο ανθρώπους την ώρα της μάχης με τις φλόγες, δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως ακόμη ένα δυσάρεστο περιστατικό που θα ξεχαστεί με την επόμενη επικαιρότητα. Πρόκειται για μια εθνική τραγωδία, η οποία επιβάλλει πλήρη διερεύνηση των συνθηκών υπό τις οποίες εξελίχθηκε η επιχείρηση και, κυρίως, απαντήσεις για το κατά πόσο τηρήθηκαν όλα τα απαραίτητα πρωτόκολλα ασφάλειας και επιχειρησιακού συντονισμού.

Το σπαρακτικό μήνυμα του πατέρα ενός εκ των θυμάτων, ο οποίος δηλώνει ότι θα αναζητήσει ευθύνες «μέχρι να κλείσει τα μάτια του», συμπυκνώνει την οργή μιας κοινωνίας που δεν αρκείται πλέον σε συλλυπητήριες ανακοινώσεις. Οι οικογένειες των θυμάτων δικαιούνται να γνωρίζουν τι ακριβώς συνέβη, ποιος έλαβε τις κρίσιμες αποφάσεις, ποιος είχε την ευθύνη του εναέριου συντονισμού και αν υπήρξαν επιχειρησιακές αστοχίες που συνέβαλαν στην τραγωδία.

Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα όταν συνδέεται με τα διαχρονικά προβλήματα που καταγγέλλονται για τον μηχανισμό της Πολιτικής Προστασίας. Εδώ και χρόνια ανακοινώνονται μεγαλόπνοα σχέδια για σύγχρονα κέντρα επιχειρήσεων, early warning systems, χρήση drones, αναβάθμιση του στόλου και νέα επιχειρησιακά δόγματα. Ωστόσο, την ώρα της κρίσης, τα ερωτήματα παραμένουν αμείλικτα: γιατί εξακολουθούν να καταγράφονται σοβαρές ελλείψεις σε προσωπικό, συντήρηση μέσων, τεχνική υποστήριξη και επιχειρησιακό σχεδιασμό;

Την ίδια στιγμή, προκαλεί εύλογο προβληματισμό το γεγονός ότι τρία αεροσκάφη Diamond DA62 MPP, που παρουσιάστηκαν πανηγυρικά ως κρίσιμα εργαλεία συντονισμού των αεροπυροσβεστικών επιχειρήσεων, δεν έχουν αξιοποιηθεί επιχειρησιακά, ενώ και τα νέα ελικόπτερα Leonardo AW139 παραμένουν εκτός δράσης λόγω εκκρεμοτήτων με τη συντήρησή τους, σύμφωνα με τις σχετικές καταγγελίες που έχουν δημοσιοποιηθεί. Αν τα στοιχεία αυτά επιβεβαιωθούν, η πολιτική συζήτηση δεν αφορά πλέον μόνο τις καθυστερήσεις, αλλά τη συνολική ετοιμότητα του κρατικού μηχανισμού απέναντι στις ολοένα συχνότερες φυσικές καταστροφές.

Η κυβέρνηση οφείλει να δώσει συγκεκριμένες απαντήσεις και όχι να αρκεστεί σε επικοινωνιακές εικόνες, επισκέψεις και δηλώσεις συμπαράστασης. Η κοινωνία δεν ζητά επικοινωνία. Ζητά λογοδοσία, διαφάνεια και ένα πλήρες πόρισμα που θα αποδώσει, όπου υπάρχουν, τις ευθύνες. Γιατί όταν χάνονται ανθρώπινες ζωές στην πρώτη γραμμή της μάχης με τις φωτιές, η αναζήτηση της αλήθειας δεν αποτελεί πολιτική επιλογή. Αποτελεί θεσμική και ηθική υποχρέωση.