Γάζα: Πεδίο θανάτου μέχρι και σήμερα – Ο τραγέλαφος της “πρωτοβουλίας Τραμπ” για ειρήνη

Τρεις μήνες μετά τις θριαμβολογίες για «κατάπαυση του πυρός», η Γάζα παραμένει πεδίο θανάτου, κατοχής και πολιτικής κυνικότητας. Ο Donald Trump ανακοίνωσε με πανηγυρικό τόνο μια συμφωνία που υποτίθεται θα έβαζε τέλος σε δύο χρόνια αδιάκοπης σφαγής. Στην πράξη, οι ισραηλινές επιχειρήσεις συνεχίστηκαν, εκατοντάδες Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν και μεγάλα τμήματα της Λωρίδας παραμένουν υπό στρατιωτικό έλεγχο.

Η εκεχειρία, όπως επισημαίνει η Παλαιστίνια αναλύτρια Yara Hawari, δεν μετουσιώθηκε ποτέ σε πραγματική παύση της βίας. Η ανθρωπιστική βοήθεια εξακολουθεί να εμποδίζεται ή να φτάνει με το σταγονόμετρο, οι υποδομές παραμένουν κατεστραμμένες και ο άμαχος πληθυσμός ζει σε καθεστώς μόνιμης ανασφάλειας. Το αφήγημα της «σταθεροποίησης» απέχει δραματικά από την καθημερινότητα στο έδαφος.

Την ίδια ώρα, η Ουάσιγκτον επιχειρεί μια θεσμική παράκαμψη. Ο Τραμπ προώθησε τη λεγόμενη «Board of Peace», ένα σχήμα διαχείρισης της Γάζας χωρίς παλαιστινιακή συμμετοχή, παρουσιάζοντάς το ως εναλλακτική ακόμη και προς τον United Nations Security Council. Η πρωτοβουλία αυτή, που έλαβε ουσιαστικά πράσινο φως σε διεθνές επίπεδο, μετατρέπει ένα κατεστραμμένο έδαφος σε πεδίο γεωπολιτικού πειραματισμού.

Σύμφωνα με τη Hawari, η συζήτηση δεν αφορά μόνο τη Γάζα. Αφορά το προηγούμενο που δημιουργείται όταν μια μεγάλη δύναμη αναλαμβάνει να «διοικήσει» έναν τόπο χωρίς τη συναίνεση των κατοίκων του. Αφορά το μήνυμα που εκπέμπεται διεθνώς όταν η κατοχή και ο αποκλεισμός βαφτίζονται μεταβατική διακυβέρνηση. Και αφορά τον κίνδυνο να μετατραπεί μια ανθρωπιστική τραγωδία σε ευκαιρία ανασχεδιασμού με όρους αγοράς και επενδυτικών σχεδίων.

Η απουσία ουσιαστικής παλαιστινιακής φωνής από τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων εντείνει την αίσθηση ότι το μέλλον της Γάζας συζητείται ερήμην των ανθρώπων της. Την ώρα που χιλιάδες οικογένειες προσπαθούν να επιβιώσουν ανάμεσα σε ερείπια, η διεθνής πολιτική σκηνή μοιάζει να μετατοπίζει το ενδιαφέρον της από την άμεση παύση της βίας στη διαχείριση της «επόμενης ημέρας».

Η εκεχειρία που ανακοινώθηκε με τυμπανοκρουσίες δεν έχει ακόμη μεταφραστεί σε ασφάλεια, ελευθερία μετακίνησης ή ουσιαστική ανασυγκρότηση. Και όσο η πραγματικότητα στο έδαφος διαψεύδει τις επίσημες διακηρύξεις, η Γάζα παραμένει όχι μόνο ανθρωπιστική κρίση, αλλά και δοκιμασία για το διεθνές σύστημα και την αξιοπιστία του.