Η Κεντροαριστερά μπροστά στις ευθύνες της – Δεν είναι ώρα για «αριστερόμετρα»

Γράφει η Μακρίνα Πάρης

Μπροστά σε αυτή την πραγματικότητα, οι ευθύνες της ευρωπαϊκής και ελληνικής Κεντροαριστεράς είναι πλέον μεγάλες. Όταν η Ακροδεξιά κυβερνά στην Ιταλία, διεκδικεί την προεδρία στη Γαλλία, προσεγγίζει επίπεδα εξουσίας στη Γερμανία και ανασυντάσσεται στην Ελλάδα, η συζήτηση στο προοδευτικό στρατόπεδο δεν μπορεί να εξαντλείται στο ποιος είναι περισσότερο αριστερός, περισσότερο κεντροαριστερός ή περισσότερο «γνήσια» προοδευτικός. Τα «αριστερόμετρα» και τα «προοδευτικόμετρα» μπορεί να εξυπηρετούν εσωκομματικές αντιπαραθέσεις, αλλά δεν συγκροτούν στρατηγική απέναντι σε μια Ακροδεξιά που οργανώνεται, δικτυώνεται διεθνώς και διεκδικεί πλέον απροκάλυπτα την εξουσία.

Αυτό δεν σημαίνει ιδεολογική ισοπέδωση ούτε κατάργηση των πολιτικών διαφορών. Σημαίνει ότι Σοσιαλδημοκράτες, Σοσιαλιστές, Αριστερά, Πράσινοι και ευρύτερες δημοκρατικές προοδευτικές δυνάμεις οφείλουν να αναγνωρίσουν ότι απέναντί τους διαμορφώνεται ένας αντίπαλος που δεν αντιμετωπίζεται με πολυδιάσπαση και μικρούς εμφυλίους. Πρόσφατη ευρωπαϊκή έρευνα της Foundation for European Progressive Studies επισημαίνει, άλλωστε, την ανάγκη συνεργασίας των δημοκρατικών και φιλοευρωπαϊκών δυνάμεων, αλλά και επιστροφής της προοδευτικής πολιτικής στα πεδία όπου ιστορικά διαθέτει πλεονέκτημα: κοινωνικό κράτος, αναδιανομή, οικονομική δικαιοσύνη, εργασία και πραγματική ασφάλεια για την κοινωνική πλειοψηφία. Η απάντηση στην Ακροδεξιά δεν μπορεί να είναι η υιοθέτηση της ατζέντας της· έρευνα του Friedrich-Ebert-Stiftung προειδοποιεί ότι η μετατόπιση των προοδευτικών κομμάτων προς ακροδεξιές θέσεις, ιδιαίτερα στο μεταναστευτικό, όχι μόνο δεν ανακτά κατ’ ανάγκην τους χαμένους ψηφοφόρους, αλλά μπορεί να συμβάλει στην κανονικοποίηση των ίδιων των ακροδεξιών αφηγημάτων.

Η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να παρακολουθεί αυτή την ευρωπαϊκή εξέλιξη ως θεατής. Η ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως διαγωνισμός κομματικής επιβίωσης ή προσωπικής επικράτησης. Χρειάζεται μια νέα δημοκρατική και κοινωνική συνθήκη συνεργασίας, χωρίς αναγκαστικά να εξαφανιστούν οι διαφορετικές κομματικές ταυτότητες: κοινές κόκκινες γραμμές απέναντι στην Ακροδεξιά, συνεννόηση στα θεμελιώδη ζητήματα δημοκρατίας και κράτους δικαίου και, κυρίως, μια πειστική προοδευτική πρόταση εξουσίας για τις ανισότητες, τη στέγη, την ακρίβεια, την εργασία και το κοινωνικό κράτος. Γιατί το αποτελεσματικότερο ανάχωμα στην Ακροδεξιά δεν χτίζεται μόνο με το «όχι» σε εκείνη. Χτίζεται όταν οι δυνάμεις της προόδου μπορούν ξανά να πείσουν την κοινωνία ότι υπάρχει δημοκρατική, κοινωνικά δίκαιη και πολιτικά αξιόπιστη εναλλακτική λύση.