“Κάντο όπως ο Καραμανλής” – Η ΝΔ και ο Μητσοτάκης οδηγούν την Ελλάδα σε διεθνή “εποπτεία”

Η νέα ευρωπαϊκή «τρόικα» προ των πυλών;

Την ώρα που η χώρα βυθίζεται εκ νέου σε σκάνδαλα διαφθοράς και πελατειακών εξυπηρετήσεων, μια νέα ευρωπαϊκή τριάδα εποπτείας αναδεικνύεται στο προσκήνιο — όχι με δημοσιονομικούς όρους, αλλά με θεσμική και δικαστική αποστολή αυτή τη φορά. Ακολουθώντας θα έλεγε κανείς πιστά το παράδειγμα 2 θητειών “κουτσουρεμένων” του Κωστα(κη) Καραμανλή κατά το 2004-2009 που οδήγησε την χώρα στα Μνημόνια και την διεθνή εποπτεία…

Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, η Eurojust και η OLAF αποτελούν το νέο «μάτι της Ευρώπης» πάνω στην Ελλάδα, επιφορτισμένο με την αποκάλυψη, την παρακολούθηση και, ενδεχομένως, τη δίωξη σοβαρών υποθέσεων κακοδιαχείρισης ευρωπαϊκών κονδυλίων.

Η παρουσία των τριών αυτών θεσμών δεν έχει τη δραματικότητα της παλαιάς τρόικας των Μνημονίων· κινείται όμως σιωπηλά και μεθοδικά, σε πλήρη ανεξαρτησία από την ελληνική δικαιοσύνη, η οποία –κατά κοινή ομολογία ευρωπαίων παρατηρητών– αδυνατεί να ανταποκριθεί επαρκώς στον έλεγχο υποθέσεων που αφορούν κακοδιοίκηση, αναθέσεις και διασπάθιση δημόσιου χρήματος.

Στο επίκεντρο των ερευνών βρίσκεται πλέον η πρακτική των απευθείας αναθέσεων, με πολλές από αυτές να σχετίζονται με ευρωπαϊκά προγράμματα.

Το παράδειγμα του ΟΠΕΚΕΠΕ είναι ενδεικτικό: η υπόθεση του πρώην προέδρου Βαγγέλη Σημανδράκου, ο οποίος υπέγραψε πλήθος αναθέσεων ύψους εκατομμυρίων ευρώ, έχει κινητοποιήσει τις αρμόδιες ευρωπαϊκές αρχές. Ο ίδιος φέρεται να έχει κατονομάσει πολιτικά πρόσωπα ως υπευθύνους των εντολών που λάμβανε, φωτογραφίζοντας το Μέγαρο Μαξίμου.

Την πολιτική διάσταση της υπόθεσης ανέδειξε με σφοδρότητα και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης, κάνοντας λόγο για «σκάνδαλο που φέρει την υπογραφή του Κυριάκου Μητσοτάκη». Από το βήμα της Βουλής, σημείωσε πως η τοποθέτηση του Σημανδράκου δεν ήταν τεχνοκρατική αλλά καθαρά πολιτική και κατευθυνόμενη, με στόχο την εξυπηρέτηση συμφερόντων μέσα από μηχανισμούς αναθέσεων χωρίς διαφάνεια και λογοδοσία.

Αυτό που προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση στις Βρυξέλλες είναι η σταθερή ανοχή των ελληνικών αρχών σε παρόμοια φαινόμενα. Η συστηματική καταστρατήγηση της νομιμότητας, η εργαλειακή χρήση των ευρωπαϊκών κονδυλίων για κομματικές επιδιώξεις και η υποτίμηση της ευρωπαϊκής εποπτείας, φαίνεται να έχουν ξεπεράσει κάθε όριο ανοχής.

Είναι σαφές πως η νέα αυτή «τρόικα» δεν έρχεται για να διαπραγματευτεί προϋπολογισμούς ή πλεονάσματα, αλλά για να ελέγξει την ηθική υπόσταση και την χρηστή διαχείριση της εξουσίας. Και η παρουσία της είναι από μόνη της αποκαλυπτική: όταν η Ευρώπη αναλαμβάνει καθήκοντα εποπτείας επειδή η ίδια η Ελλάδα αδυνατεί ή αρνείται να αυτορρυθμιστεί, τότε το πρόβλημα δεν είναι απλώς πολιτικό· είναι βαθύτατα θεσμικό.

Το μήνυμα είναι σαφές: η εμπιστοσύνη των θεσμών της Ευρώπης στην ελληνική πολιτική και δικαστική αυτοτέλεια έχει διαβρωθεί. Και το τίμημα αυτής της αποσάθρωσης πληρώνεται όχι μόνο με έρευνες και αποκαλύψεις, αλλά –κυρίως– με μια μόνιμη σκιά αμφισβήτησης πάνω από τη δημοκρατική λειτουργία της χώρας.