ΓΝΩΜΕΣ
«Όταν ο Δούκας μιλούσε για την ελληνική αμυντική βιομηχανία, στην Άγκυρα υπέγραφαν συμφωνίες»
Κείμενο: Γαβρής Άγγελος
«Από τη Σύρο στο Κάιρο: Το χαμένο στοίχημα της ελληνικής αμυντικής παραγωγής»
«Επιβάλλεται να βοηθήσουμε την ελληνική αμυντική βιομηχανία, όπως ακριβώς κάνει η γείτονα χώρα…». Με αυτή τη φράση, ο Δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας, σε κείμενό του ανήμερα του Δεκαπενταύγουστου, έθετε με πατριωτική ευθύνη και διορατικότητα το ζήτημα της στήριξης της εγχώριας αμυντικής παραγωγής. Την ώρα που η κυβέρνηση πανηγύριζε για την παραλαβή των νέων γαλλικών φρεγατών Belharra, ο Δούκας επισήμαινε το αυτονόητο: η Ελλάδα δεν μπορεί να παραμένει θεατής και απλός καταναλωτής δισεκατομμυρίων σε ξένες αγορές, ενώ διαθέτει ναυπηγεία με δυνατότητες και τεχνογνωσία.
«Στο Νεώριο της Σύρου, οι εργαζόμενοι μου απάντησαν ότι μπορούν να κατασκευάσουν φρεγάτες. Μου είπαν: “Θα φτιάξουμε και εθνικό πλοίο όταν μας ανατεθεί και θα είμαστε υπερήφανοι γι’ αυτό”. Και όμως, το αίτημά τους απορρίφθηκε», σημείωνε ο Δούκας με εμφανή ανησυχία. Παράλληλα, υπογράμμιζε πως την ώρα που η Ελλάδα περιμένει τις φρεγάτες από τη Λοριάν της Γαλλίας, η Τουρκία μετρά ήδη πάνω από 70 ενεργά ναυπηγεία και αναπτύσσει δικό της πρόγραμμα πολεμικών σκαφών.
Μόλις λίγες ημέρες μετά, η επικαιρότητα τον δικαίωσε με τρόπο εκκωφαντικό. Η Τουρκία, αξιοποιώντας τη δυναμική της αμυντικής της βιομηχανίας, προχωρά σε στρατηγική αμυντική συμφωνία με την Αίγυπτο. Το Κάιρο, που μέχρι χθες αποτελούσε τον βασικό πυλώνα της ελληνικής διπλωματίας στην Ανατολική Μεσόγειο, επιλέγει να συμμετάσχει στο πρόγραμμα KAAN — το μαχητικό πέμπτης γενιάς που φιλοδοξεί να καταστήσει την Τουρκία πρωταγωνιστή στη διεθνή αεροπορική αγορά.
Το γεγονός αυτό ανατρέπει ισορροπίες και εκθέτει την ελληνική στρατηγική. Όπως παραδέχονται κυβερνητικές πηγές, η Αθήνα «παρακολουθεί με αυξανόμενο προβληματισμό» την τουρκο-αιγυπτιακή προσέγγιση. Μα το ερώτημα είναι απλό: τι έκανε η Ελλάδα όλο το προηγούμενο διάστημα για να αποτρέψει το προφανές; Ο Δούκας είχε προειδοποιήσει εγκαίρως: «Η ένταξη της Ελλάδας στο πρόγραμμα SAFE σημαίνει ένα αμυντικό πρόγραμμα 30 δισ. ευρώ ως το 2036. Αν δεν αξιοποιηθεί προς όφελος της ελληνικής βιομηχανίας, θα έχουμε χάσει μια ιστορική ευκαιρία».
Η Τουρκία μετατρέπει τα ναυπηγεία και την αμυντική της παραγωγή σε εργαλείο διπλωματίας. Η Ελλάδα επιμένει να τα αφήνει στην τύχη τους. Και το αποτέλεσμα είναι η διπλωματική απομόνωση, την ώρα που οι γείτονες αναβαθμίζουν τον ρόλο τους σε Βόρεια Αφρική και Μέση Ανατολή.
Η φωνή του Χάρη Δούκα, μακριά από τα φώτα της καθημερινής πολιτικής αντιπαράθεσης, αποκτά σήμερα ιδιαίτερο βάρος. Ήταν μια παρέμβαση ουσίας, με διορατικότητα και πατριωτική ευθύνη. Όσο η ελληνική πολιτεία αρκείται σε πανηγυρικές ανακοινώσεις για παραλαβές έτοιμων εξοπλισμών από το εξωτερικό, η Άγκυρα υφαίνει δίκτυα επιρροής με όπλο την παραγωγή.
Το διακύβευμα δεν είναι απλώς οικονομικό, είναι εθνικό. Γιατί σε έναν κόσμο όπου οι ισορροπίες καθορίζονται από εκείνους που παράγουν τεχνολογία και ισχύ, οι καταναλωτές αρκούνται σε ρόλο κομπάρσου. Και σε αυτόν τον ρόλο, η Ελλάδα δεν έχει κανένα περιθώριο να συνηθίσει.
