“Δεν του βγαίνουν τα νούμερα” και ο Μητσοτάκης το σκέφτεται για αλλαγή του εκλογικού νόμου;

Τα σενάρια που δημοσιεύει η «Καθημερινή» για το πώς θα μπορούσε να αλλάξει ο νόμος ώστε να γίνεται πιο εφικτή η αυτοδυναμία, είναι ενδεικτικά των σκέψεων στην κυβέρνηση. Και προφανώς προκύπτουν – στοπ βαθμό που πράγματι απηχούν τις διαθέσεις και τις αγωνίες των επιτελών του πρωθυπουργού, από τη δύσκολη θέση στην οποία έχει περιέλθει η ΝΔ: Οι δημοσκοπήσεις την εμφανίζουν στην πρόθεση ψήφου γύρω στο 23% με 25% το πολύ, με το ψυχολογικό κατώφλι του 30% να είναι πολύ μακριά.

Ουσιαστικά τίποτα δεν πάει καλά για την κυβέρνηση και γι’ αυτό αναζητούνται «σωσίβια». Στόχος είναι να χαμηλώσει το όριο της αυτοδυναμίας, ώστε να εμφανιστεί η ΝΔ ως μία δύναμη που μπορεί να εξασφαλίσει τη διακυβέρνηση της χώρας – και πάλι μόνη της.

Τα επιχειρήματα υπέρ της αλλαγής:

1) Ο νόμος της απλής αναλογικής, που έχει ήδη ψηφιστεί και θα εφαρμοστεί, οδηγεί σε αδιέξοδο. Δεν μπορεί να δημιουργήσει σταθερότητα, ούτε να προσφέρει κυβερνησιμότητα.

2) Δεν υπάρχει στην παρούσα φάση η κουλτούρα συνεργασιών, άρα τα σενάρια κυβερνήσεων συνεργασίας είναι μάλλον ουτοπικά.

3) Ακόμα και αν η Ν.Δ. αφαιρέσει από τη χώρα να οδηγηθεί σε νέα εκλογική περιπέτεια, αυτό θα έχει αρνητικές συνέπειες.

4) Είναι μια αλλαγή που εν πολλοίς θα αποδεχθεί και η ίδια η κοινωνία, καθώς υπάρχει κόπωση από την εκλογική συμπεριφορά. Δηλαδή: «Δεν πάμε σε συνεχείς εκλογές, χρειάζεται σταθερότητα».

Eξετάζονται τρία σενάρια:

1.    Να επανέλθει ο λεγόμενος «νόμος Παυλόπουλου», που ίσχυε πριν από την αλλαγή που έφερε η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ. Προβλέπει μπόνους 50 εδρών για το πρώτο κόμμα, ανεξάρτητα από το ποσοστό που θα λάβει. Και με τα ποσοστά της Ν.Δ. να βρίσκονται κάτω από το 30% και η ρευστότητα στο πολιτικό σκηνικό να μην διαφαίνεται ότι το 25% θα είναι σίγουρο στις επόμενες εκλογές, οι υποστηρικτές της επαναφοράς σε αυτό το σύστημα επισημαίνουν: «Όποιος είναι πρώτος, θα έχει τη δυνατότητα να κάνει κυβέρνηση», λέει ένας εξ αυτών.

2.    Ένα δεύτερο σενάριο προκρίνει την παροχή μπόνους εδρών στο πρώτο κόμμα εάν η διαφορά από το δεύτερο κόμμα είναι σημαντική, μεγαλύτερη του 8%. Φαίνεται ότι ακριβώς η πολύ ρευστή κατάσταση που διαμορφώνεται και η ασάφεια που τη συνοδεύει, κάνει τους υποστηρικτές αυτής της πρότασης να λιγοστεύουν.

3.    Μια ενδιάμεση λύση είναι να παραμείνει το 25% ως βάση για την παροχή των εδρών και να μειωθεί το ποσοστό για τις επιπλέον έδρες, που όπως προαναφέρθηκε τώρα είναι 0,5% για κάθε έδρα. Αν πέσει, για παράδειγμα, στο 0,3%, ο πήχυς της αυτοδυναμίας θα μειωθεί σημαντικά.

Στη συζήτηση μπαίνει, επίσης, η πρόταση για αύξηση του ορίου εισόδου στη Βουλή για τα μικρότερα κόμματα, από το 3% που είναι σήμερα, στο 5%. Μια τέτοια αλλαγή θα αυξήσει το ποσοστό που αθροίζουν τα εκτός Βουλής κόμματα και το οποίο επίσης επηρεάζει τον πήχη αυτοδυναμίας αντιστρόφως ανάλογα: όσο το ποσοστό των εκτός Βουλής κομμάτων αυξάνεται, ο πήχης αυτοδυναμίας χαμηλώνει.

Να σημειωθεί ότι με τον ισχύοντα εκλογικό νόμο, το πρώτο κόμμα, εφόσον συγκεντρώνει ποσοστό τουλάχιστον 25%, παίρνει μπόνους 20 εδρών και μία έδρα επιπλέον για κάθε 0,5% παραπάνω ποσοστό, μέχρι τη συμπλήρωση 50 εδρών συνολικά. Δηλαδή, για να πάρει και τις 50 έδρες, το πρώτο κόμμα πρέπει να συμπληρώσει ποσοστό 40%.