Οι φάκελοι Έπσταϊν και το “σύστημα της σιωπής” – Ποιοί αναφέρονται στα έγγραφα

Του Μπάμπη Αναστασιάδη

Πώς ένα δίκτυο ισχύος δοκίμασε τα όρια της λογοδοσίας — και γιατί τα ονόματα μετρούν

Η πιο εκτεταμένη δημοσιοποίηση των λεγόμενων Epstein Files μέχρι σήμερα επαναφέρει στο προσκήνιο όχι μόνο τις εγκληματικές πράξεις ενός καταδικασμένου σεξουαλικού δράστη, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο η εξουσία διαχειρίζεται τη γνώση, τη σιωπή και τη συνενοχή. Εκατομμύρια σελίδες εγγράφων, σημειώσεων, ηλεκτρονικών μηνυμάτων και καταθέσεων, που ήρθαν σταδιακά στο φως από αμερικανικές δικαστικές διαδικασίες και δημοσιογραφικές έρευνες, σκιαγραφούν ένα πλέγμα σχέσεων όπου η κοινωνική ισχύς λειτουργεί ως ασπίδα.

Στα αρχεία εμφανίζονται, σύμφωνα με τις πηγές που τα έχουν εξετάσει, πρόσωπα με διεθνή εμβέλεια. Ο πρίγκιπας Άντριου του Ηνωμένου Βασιλείου καταγράφεται σε επαφές με τον Έπσταϊν πολύ μετά το χρονικό σημείο που ο ίδιος είχε ισχυριστεί δημοσίως ότι διέκοψε κάθε σχέση. Η υπόθεση έχει ήδη οδηγήσει σε θεσμική απαξίωση και σε δικαστικό συμβιβασμό, χωρίς ωστόσο να έχει δοθεί πλήρης απάντηση για το εύρος των επαφών.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, το όνομα του Ντόναλντ Τραμπ αναφέρεται σε έγγραφα και μαρτυρίες ως μέρος του κοινωνικού κύκλου του Έπσταϊν κατά τη δεκαετία του 1990 και τις αρχές του 2000. Οι αναφορές αυτές δεν συνιστούν από μόνες τους κατηγορία. Ωστόσο, η πολιτική σημασία τους είναι αδιαμφισβήτητη: αναδεικνύουν τη χαλαρότητα με την οποία η ελίτ της εποχής συνυπήρχε με έναν άνθρωπο που, ήδη τότε, προκαλούσε ερωτήματα για τη δράση και τις διασυνδέσεις του.

Η επανειλημμένη άρνηση και η απόπειρα υποβάθμισης των σχέσεων αυτών αποτελούν μέρος μιας γνώριμης στρατηγικής αποφυγής ευθύνης.

Στα ίδια αρχεία περιλαμβάνονται, σύμφωνα με διεθνή πρακτορεία, αναφορές στον Μπιλ Κλίντον, κυρίως σε σχέση με ταξίδια και κοινωνικές εμφανίσεις, χωρίς να προκύπτει κατηγορία ποινικού χαρακτήρα. Η καταγραφή, ωστόσο, εγείρει εκ νέου το ερώτημα της πολιτικής κρίσης και των ορίων ανοχής της εξουσίας απέναντι σε πρόσωπα που προσφέρουν πρόσβαση, χρήμα ή επιρροή.

Η επιχειρηματική και μιντιακή σφαίρα δεν μένει εκτός. Ο Κέισι Γουάσερμαν, επικεφαλής της οργανωτικής επιτροπής των Ολυμπιακών Αγώνων του Λος Άντζελες, εμφανίζεται σε αλληλογραφία με τη Γκισλέιν Μάξγουελ, στενή συνεργάτιδα του Έπσταϊν. Δημοσιογραφικές έρευνες καταγράφουν επίσης επαφές ανθρώπων των μέσων ενημέρωσης με τον κύκλο του, γεγονός που αναζωπυρώνει τη συζήτηση για τη διαπλοκή ενημέρωσης και εξουσίας.

Στην Ευρώπη, πολιτικές συνέπειες υπήρξαν άμεσες. Η παραίτηση ανώτατου αξιωματούχου εθνικής ασφάλειας στη Σλοβακία, έπειτα από δημοσιοποίηση επικοινωνιών με τον Έπσταϊν, υπογράμμισε ότι το ζήτημα δεν είναι αμερικανικό ούτε παρελθοντικό. Είναι δομικό.

Το κρίσιμο ερώτημα δεν αφορά μόνο το ποιοι γνώριζαν τον Τζέφρι Έπσταϊν, αλλά πώς οι θεσμοί επέλεξαν να διαχειριστούν αυτή τη γνώση. Η σταδιακή, αποσπασματική δημοσιοποίηση εγγράφων, οι εκτεταμένες λογοκρισίες και οι καθυστερήσεις τροφοδοτούν την καχυποψία ότι η πλήρης αλήθεια εξακολουθεί να θεωρείται επικίνδυνη.

Οι Epstein Files λειτουργούν τελικά ως καθρέφτης ενός συστήματος όπου η ισχύς παράγει ασυλία και η κοινωνική θέση υποκαθιστά τη λογοδοσία.

Όσο τα ονόματα αντιμετωπίζονται ως απλές «αναφορές» και όχι ως αφορμή για θεσμικό έλεγχο, η υπόθεση θα παραμένει ανοιχτή. Όχι ως σκάνδαλο του παρελθόντος, αλλά ως διαρκής κατηγορία εναντίον μιας πολιτικής και οικονομικής τάξης που έμαθε να επιβιώνει στη σκιά.