ΟΠΕΚΕΠΕ: Από το «διαχρονικό πρόβλημα» στην αποφυγή ευθυνών

Οι πρόσφατες αποκαλύψεις για τον ΟΠΕΚΕΠΕ φέρνουν στην επιφάνεια μια υπόθεση με βαρύ πολιτικό και θεσμικό αποτύπωμα. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διερευνά, με βάση εκτεταμένη δικογραφία, την ύπαρξη μηχανισμού που αξιοποιούσε πλασματικά στοιχεία και εικονικές δηλώσεις για την απορρόφηση κοινοτικών πόρων. Το ύψος της ζημίας για την Ευρωπαϊκή Ένωση και, κατ’ επέκταση, για την Ελλάδα, εκτιμάται σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Documento, ο τρόπος λειτουργίας του κυκλώματος περιλάμβανε «φουσκωμένες» δηλώσεις βοσκοτόπων, ενοικιάσεις γης-φαντάσματα και εμπλοκή προσώπων που εμφανίζονταν ως δικαιούχοι χωρίς να πληρούν τις προϋποθέσεις. Σύμφωνα πάντα με το ερευνητικό ρεπορτάζ, τα ευρήματα αυτά εντάσσονται σε δικογραφία που καταγράφει πρακτικές οι οποίες, σύμφωνα με την ευρωπαϊκή εισαγγελική αρχή, φέρονται να ζημίωσαν σημαντικά τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.

Αντί η σημερινή κυβέρνηση να προχωρήσει σε ξεκάθαρη ανάληψη πολιτικής ευθύνης και σε άμεσες θεσμικές παρεμβάσεις, επιχειρεί να μετατοπίσει το επίκεντρο της συζήτησης σε γεγονότα του παρελθόντος, παρουσιάζοντας την υπόθεση ως «διαχρονικό πρόβλημα». Με αυτή την τακτική, η τρέχουσα πολιτική ηγεσία επιλέγει την επικοινωνιακή διαχείριση έναντι της ουσιαστικής λογοδοσίας.

Η πολιτική ευθύνη, όμως, δεν είναι έννοια που επιμερίζεται ισομερώς στο παρελθόν για να αραιώσει στο παρόν. Είναι υποχρέωση όσων κατέχουν σήμερα θέσεις εξουσίας να διασφαλίζουν τη διαφάνεια, να αποκαθιστούν τη νομιμότητα και να προστατεύουν τους δημόσιους πόρους. Κι όταν μια κυβέρνηση επιλέγει να αναζητά άλλοθι σε δεκαετίες πριν, αντί να αντιμετωπίζει τις στρεβλώσεις που εξελίχθηκαν υπό τη δική της εποπτεία, τότε η υπεκφυγή παίρνει τη θέση της πολιτικής πράξης.

Η χώρα δεν χρειάζεται αναδρομές που καταλήγουν σε λήθη, αλλά ξεκάθαρες πράξεις ευθύνης στο παρόν. Γιατί η θεσμική αξιοπιστία χτίζεται με αποφάσεις εδώ και τώρα — όχι με προσχηματικές επιστροφές στο χθες.