ΔΙΕΘΝΗ
Τραμπ εναντίον Τύπου: Όταν ο Λευκός Οίκος κλείνει την πόρτα στους δημοσιογράφους που δεν του αρέσουν
Δημοσιογράφοι των CNN, MS NOW και Politico αποκλείστηκαν από τον Λευκό Οίκο μετά την απόφαση του Αμερικανού προέδρου – Η σύγκρουση ξεπερνά τα συγκεκριμένα μέσα και αγγίζει τον πυρήνα της ελευθερίας του Τύπου και της Πρώτης Τροπολογίας
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει κάθε δικαίωμα να διαφωνεί με ένα δημοσίευμα. Να θεωρεί άδικη μια κριτική. Να απαντά σε έναν δημοσιογράφο. Να καταγγέλλει δημόσια ένα μέσο ενημέρωσης.
Το κρίσιμο ερώτημα αρχίζει όταν ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών χρησιμοποιεί την πρόσβαση στον Λευκό Οίκο ως μέσο πίεσης απέναντι σε δημοσιογράφους των οποίων η κάλυψη δεν του αρέσει.
Και αυτό ακριβώς βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο μιας νέας, σοβαρής σύγκρουσης για την ελευθερία του Τύπου στις ΗΠΑ.
Δημοσιογράφοι των CNN, MS NOW και Politico δεν κατάφεραν να εισέλθουν στον Λευκό Οίκο, μετά την απόφαση του Τραμπ να απαγορεύσει την πρόσβαση των συγκεκριμένων μέσων, τα οποία κατηγορεί ότι μεταδίδουν «fake news».
Διαπιστεύσεις απενεργοποιήθηκαν και δημοσιογράφοι βρέθηκαν έξω από τον χώρο στον οποίο μέχρι πρότινος είχαν πρόσβαση για να κάνουν τη δουλειά τους.
Το γεγονός αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα επειδή ο ίδιος ο Τραμπ, όταν ρωτήθηκε για την απόφασή του, δεν επικαλέστηκε ένα συγκεκριμένο περιστατικό που να οδήγησε στην απαγόρευση. Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να ακολουθήσουν και άλλα μέσα, αναφέροντας μεταξύ άλλων τους New York Times και τη Washington Post.
Η ελευθερία του Τύπου δεν ισχύει μόνο για τους δημοσιογράφους που συμπαθεί η εξουσία
Εδώ βρίσκεται η ουσία.
Η ελευθερία του Τύπου δεν έχει πραγματική αξία όταν προστατεύει μόνο εκείνον που συμφωνεί με την κυβέρνηση. Η δημοκρατική της σημασία δοκιμάζεται ακριβώς όταν προστατεύει τη δύσκολη ερώτηση, την ενοχλητική έρευνα, το δυσάρεστο δημοσίευμα και την κριτική απέναντι στην εξουσία.
Ούτε το CNN ούτε το Politico ούτε οποιοδήποτε άλλο μέσο βρίσκεται υπεράνω κριτικής. Μπορεί να κάνει λάθη, να έχει συγκεκριμένη εκδοτική γραμμή ή να δημοσιεύσει κάτι που ένας πρόεδρος θεωρεί άδικο.
Η απάντηση όμως σε ένα δημοσίευμα είναι η διάψευση, τα στοιχεία, η δημόσια αντιπαράθεση και, όπου υπάρχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις, η προσφυγή στη Δικαιοσύνη.
Δεν μπορεί η πρόσβαση στην πολιτική εξουσία να μετατρέπεται σε ανταμοιβή για τους αρεστούς και τιμωρία για τους ενοχλητικούς χωρίς να γεννώνται σοβαρά ζητήματα για την ανεξαρτησία της ενημέρωσης.
Η Πρώτη Τροπολογία στο κέντρο της σύγκρουσης
Τα ίδια τα μέσα ανακοίνωσαν ότι θα υπερασπιστούν τα δικαιώματά τους επικαλούμενα την Πρώτη Τροπολογία του αμερικανικού Συντάγματος.
Το MS NOW δήλωσε ότι θα συνεχίσει να καλύπτει την κυβέρνηση και ότι θα προχωρήσει στις αναγκαίες ενέργειες για την προστασία των δικαιωμάτων του.
Το CNN υποστήριξε ότι το Σύνταγμα προστατεύει τη δυνατότητα των δημοσιογράφων να καλύπτουν την επικαιρότητα χωρίς κυβερνητικές παρεμβάσεις, ενώ και το Politico ανακοίνωσε ότι θα συνεχίσει τη δημοσιογραφική κάλυψη και θα υπερασπιστεί τα δικαιώματά του.
Οργανώσεις για την ελευθερία του Τύπου έχουν επίσης αντιδράσει, υποστηρίζοντας ότι η επιλογή του Λευκού Οίκου εγείρει σοβαρά ζητήματα σε σχέση με την Πρώτη Τροπολογία.
Δεν είναι η πρώτη σύγκρουση
Το σημερινό επεισόδιο δεν εμφανίζεται σε πολιτικό κενό.
Η αντιπαράθεση του Τραμπ με μέσα ενημέρωσης και δημοσιογράφους εκτείνεται ήδη από την πρώτη προεδρική θητεία του.
Τότε ο Λευκός Οίκος είχε επιχειρήσει να αναστείλει ή να ανακαλέσει διαπιστεύσεις δημοσιογράφων, μεταξύ των οποίων του Τζιμ Ακόστα του CNN. Σε προηγούμενες σχετικές δικαστικές διαμάχες, ομοσπονδιακοί δικαστές είχαν διατάξει την αποκατάσταση δημοσιογραφικών διαπιστεύσεων.
Μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο, οι συγκρούσεις συνεχίστηκαν. Το Associated Press είχε επίσης βρεθεί αντιμέτωπο με περιορισμούς στην πρόσβασή του έπειτα από διαφωνία με την ονομασία που επέλεξε ο Τραμπ για τον Κόλπο του Μεξικού.
Γι’ αυτό και η σημερινή υπόθεση δεν αφορά μόνο τρεις δημοσιογραφικούς οργανισμούς.
Αφορά τα όρια της εξουσίας απέναντι στον Τύπο.
Ένας πρόεδρος μπορεί να θεωρεί ένα μέσο εχθρικό. Μπορεί να το καταγγέλλει καθημερινά. Μπορεί να απαντά σκληρά στην κριτική του.
Αλλά σε μια δημοκρατία ο Τύπος δεν υπάρχει για να είναι αρεστός στον πρόεδρο.
Υπάρχει και για να τον ελέγχει.
Και η ελευθερία του λόγου δεν αποδεικνύεται όταν ακούγονται μόνο οι βολικές φωνές. Αποδεικνύεται όταν η εξουσία ανέχεται, ακόμη και όταν απεχθάνεται, τις φωνές που την αμφισβητούν.
